Bài giảng Khoa học tự nhiên 9 - Chủ đề 2: Ánh sáng - Bài 3: Khúc xạ ánh sáng và phản xạ toàn phần

 CHỦ ĐỀ 2
 ÁNH SÁNG
Giáo viên: Vì sao ta thấy cây bút chì dường như bị gãy tại mặt nước? BÀI 3
KHÚC XẠ ÁNH SÁNG VÀ 
PHẢN XẠ TOÀN PHẦN NỘI DUNG BÀI HỌC
 1 2 3
Hiện Tượng Định Luật Hiện Tượng 
 Khúc Xạ Khúc Xạ Phản Xạ 
 Ánh Sáng Ánh Sáng Toàn Phần 1. 
HIỆN TƯỢNG 
KHÚC XẠ 
ÁNH SÁNG I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
 Nêu một số cách để quan 
 sát đường đi tia sáng 
 trong các môi trường 
 trong suốt mà em biết. Chiếu tia sáng đi 
 Chiếu tia sáng đi 
qua một lăng kính 
 qua gương phẳng
 hoặc thấu kính I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
Thí Nghiệm
Chuẩn bị: bản bán trụ bằng thủy tinh, 
đèn laser được gắn trên bàng thép .
Tiến hành:
 Bước 1: Bố trí thí nghiệm như hình
 Bước 2: Chiếu tia sáng tới bản bán trụ. Dịch 
chuyền vị trí cùa đèn để chiếu tia sáng tới một 
số vị trí khác cùa bản bán trụ. I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
 Quan sát và mô tả bằng 
 hình vẽ đường đi của tia 
 sáng từ không khí vào bản 
 bán trụ. Rút ra nhận xét I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
 Đường đi của tia sáng từ không khí vào bản bán trụ I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
 Kết quả
 Khi truyền từ không khí sang thủy tinh, tia sáng bị lệch khỏi 
 phương truyền ban đầu tại mặt phân cách 2 môi trường.
 Kết quả tương tự khi chiếu tia sáng ở các vị trí và độ 
 nghiêng khác nhau I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
 Tia laser bị gãy tại mặt phân cách Ống hút bị gãy tại mặt phân cách 
 giữa không khí và lăng kính. giữa không khí và chất lỏng.
 Hiện tượng khúc xạ ánh sáng là gì? I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
 Khi truyền từ môi trường trong suốt này sang 
 môi trường trong suốt khác, tia sáng có thế bị 
 khúc xạ (bị lệch khỏi phương truyền ban đầu) 
 tại mặt phân cách giữa hai môi trường. Hiện tượng nào sau đây liên quan 
 đến sự khúc xạ ánh sáng?
Tia sáng mặt trời bị hắt trở lại môi Tia sáng mặt trời bị lệch khỏi phương truyền 
 trường cũ khi gặp mặt nước ban đầu khi đi từ không khí vào nước. Tia sáng mặt trời bị lệch khỏi phương truyền ban 
 đầu khi đi từ không khí vào nước. Mô tả và giải thích đường đi 
của tia sáng trong hình sau
KK: Tia sáng bắt đầu từ không khí theo 
đường thẳng.
KK → TT: Tia sáng bị gãy khúc tại bề mặt 
phân cách giữa không khí và khối thủy tinh
TT: Tia sáng truyền thẳng theo hướng 
chếch so với hướng ban đầu
TT → KK: Tia sáng bị gãy khúc tại bề mặt 
phân cách giữa không khí và khối thủy tinh
KK: Tia sáng rời khối thủy tinh và tiếp tục di 
chuyển trong không khí theo đường thẳng I. Hiện tượng khúc xạ ánh sáng
 Nêu thêm một số hiện 
 tượng khúc xạ ánh 
 sáng trong đời sống. Trong đánh bắt, khi người đánh cá 
dùng lao phóng cá dưới nước thì họ 
 sẽ không phóng trực tiếp vào con 
cá mà lại nhắm vào chỗ hơi xa hơn. Ta thấy cây bút chì dường như bị gãy tại mặt nước?