Bài giảng Ngữ Văn 6 - Chích bông ơi

 NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Khởi động
 Hãy nhận xét 
 cách cư xử của 
 con người với 
 động vật được 
 Ảnh a Ảnh b thể hiện trong 
 các bức tranh. 
 Theo em, 
 chúng ta cần có 
 cách cư xử với 
 các loài động 
 vật nói chung 
 Ảnh c Ảnh d như thế nào? NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 I. Tìm hiểu chung
 1. Tác giả Cao Duy Sơn
 ü Nhà văn Cao Duy Sơn tên thật là 
 Nguyễn Cao Sơn.
 ü Sinh ngày 28-4-1956 tại Thị trấn Trùng 
 Khánh, tỉnh Cao Bằng.
 ü Ông là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. 
 Hiện ông là Phó Chủ tịch Hội Văn học – 
 Nghệ thuật các dân tộc Thiểu số Việt 
 Nam, Tổng biên tập Tạp chí Văn hóa 
 các dân tộc.
 ü Ông còn là một trong tám tác giả tiêu 
 biểu ở Đông Nam Á được Hoàng Thái 
 tử Thái Lan Maha Vajiralongkorn cùng 
 phu nhân đích thân trao giải thưởng. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 I. Tìm hiểu chung
 1. Tác giả Cao Duy Sơn
 ü Tác phẩm:
 + Sự hấp dẫn của Andersen lại nằm ở thể 
 loại truyện cổ tích. Năm 1835, ông bắt 
 đầu sáng tác truyện kể nhan đề Chuyện kể 
 cho trẻ em . 
 + Tiểu thuyết: Người lang thang; Cực lạc; 
 Hoa mận đỏ; Đàn trời; Chòm ba nhà 
 + Truyện ngắn: Những chuyện ở lũng Cô 
 Sầu; Những đám mây hình người; Hoa 
 bay cuối trời; Ngôi nhà xưa bên suối, NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 I. Tìm hiểu chung Giọng đọc chậm, 
 2.Truyện “Chích bông ơi”thiết tha, thể 
 hiện được tình 
 a. Đọc và giải thích từ khó.cảm và sự day 
 dứt của người 
 cha về kí ức ấu 
 thơ bắt chim 
 chích bông 
 nuôi. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 I. Tìm hiểu chung
 2.Truyện “Chích bông ơi”
 b. Thể loại: truyện ngắn
 HCST, Xuất xứ: Viết tại Cao Bằng 3/1999; trích 
 Tuyển tập truyện viết về thiếu nhi dân tộc và miền núi.
 c. PTBĐ: Tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm
 d. Ngôi kể: ngôi thứ ba NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 I. Tìm hiểu chung
 2.Truyện “Chích bông 
e. Cốt truyện:ơi”
 v Nhân vật chính: Ò 
 Khìn (người con) và Dế 
 Vần (người cha) NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 e. Cốt truyện:
 vTóm tắt :
 Cậu bé Ò Khìn phát hiện ra một chú 
 chim chích bông non nớt tập bay bị mắc 
 vào bụi gai. Cậu bé gọi cha ra xem. Nhìn 
 chú chim con, người cha là Dế Vần hồi 
 tưởng và kể cho con trai nghe kí ức hồi 
 nhỏ vì muốn bắt chú chim chích bông con 
 để nuôi nên đã làm chết chích bông con, 
 làm chim mẹ cứ kêu mãi vì tìm con. Kí ức 
 buồn thời thơ ấu vẫn làm cho người cha 
 ân hận cho mãi đến bây giờ. Cậu bé Khìn 
 nghe xong câu chuyện của bố thì kêu bố 
 hãy cứu chim con bị mắc trong bụi gai và 
 thả chim lên bầu trời. Hai cha con cùng 
 nhìn chú chim tung cánh lên bầu trời, 
 trong lòng người cha cảm thấy nhẹ nhõm 
 hơn. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 2.Truyện “Chích bông 
 ơi”
 f. Bố cục: 3 phần
 Phần 2 (Tiếp 
 đến run rẩy 
 Phần 3 (Còn 
 Phần 1 (Từ trong lòng): 
 lại): Dế Vần 
 đầu đến Dế Dế Vần 
 và Ò Khìn 
 Vân bối rối): (người cha) 
 cứu và thả 
 Sự việc gặp hồi tưởng lại 
 chú chim lên 
 chú chim câu chuyện 
 bầu trời.
 nhỏ. trong quá 
 khứ. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 II. Đọc- hiểu văn bản
 1. Cốt truyện truyện lồng truyện
 1.1. Câu chuyện của người cha trong quá khứ
 Hoạt động 
 nhóm
 Hoàn thành phiếu học tập 01 NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 1.1. Câu chuyện của người cha trong quá khứ
 PHIẾU HỌC TẬP 01
 Tìm hiểu câu chuyện của người cha trong quá khứ
 Câu hỏi Câu trả lời
 1. Người cha đã hồi tưởng lại kỉ niệm gì trong .....................................
 quá khứ? Điều gì đã khiến người cha nhớ lại ..............
 kỉ niệm đó? .....................................
 ..............
 2. Diễn biến cảm Khi bắt gặp chích bông .....................................
 xúc, hành động, tâm con .............
 trạng của Dế Vần .....................................
 lúc còn nhỏ ..............
 Khi thấy chích bông mẹ .....................................
 tìm con và làm chích ..............
 bông con chết .....................................
 ..............
 3. Nhận xét về con người Dế Vần lúc nhỏ. .....................................
 .............. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 1.1. Câu chuyện của người cha trong quá khứ
 Nhìn hình ảnh cậu con trai háo 
 hức trước chú chim chích bông 
 * Lí do con bị mắc trong bụi gai, muốn 
 nhớ lại kỉ bắt chim con để nuôi khiến người 
 niệm cũ cha nhớ lại kỉ niệm buồn trong 
 quá khứ cũng gắn với câu chuyện 
 bắt chim chích bông con để nuôi. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 1.1. Câu chuyện của người cha trong quá khứ
 * Hồi ức buồn về câu chuyện bắt chim chích bông 
 con để nuôi:
 Hồi hộp, nín thở, kiễng chân lên 
 Khi ngó.
 bắt Không nén nổi sự vui sướng, thò 
 gặp tay nhấc sinh linh đỏ hỏn ra khỏi 
 chíc tổ.
 h Khoe với pa trong vui sướng.
 bôn
 g: Không nghe lời ba nói, cầm chim 
 non chạy đi chơi. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
 2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 1.1. Câu chuyện của người cha trong quá khứ
 * Hồi ức buồn về câu chuyện bắt chim chích bông 
Khi thấycon để nuôi: chích bông mẹ tìm con và làmBật chích bông con chết:
 Rân rấn khóc Ám ảnh 
 nước trước 
 Lo mắt, nức nở, tiếng 
 lắng giọng nước chim 
 khi nghẹn mắt kêu, 
 ngào, tay chảy tiếng nức 
 chim run run trên nở ngày 
 mẹ tìm đưa ra khuôn nào như 
 con chú chích vẫn run 
 bông đã mặt rẩy trong 
 chết. đượm lòng.
 ân hận. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
 2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 1.1. Câu chuyện của người cha trong quá khứ
 * Hồi ức buồn về câu chuyện bắt chim chích bông 
Khi thấycon để nuôi: chích bông mẹ tìm con và làm chích bông con chết:
 Dễ Vần hồi nhỏ là cậu bé 
 hồn nhiên, hiền lành, giàu 
 cảm xúc, biết nhận lỗi sai và 
 ân hận, day dứt về những 
 hành vi sai lầm của mình. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
 2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
1.2. Câu chuyện hiện tại của hai cha con Ò Khìn
 PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02:
 Tìm hiểu về câu chuyện hiện tại của hai cha con Ò 
 So sánh KhìnNgười con (Ò Người cha (Dế 
 Khìn) Vần)
 Diễn Khi phát hiện ........................... ...........................
 biến chích bông con .......... ..........
 hành bị mắc vào bụi ........................... ...........................
 động, gai trong vườn .......... ..........
 cảm xúc Khi người cha kể ........................... ...........................
 của xong câu chuyện .......... ..........
 nhân vật trong quá khứ ........................... ...........................
 .......... ..........
 Nhận xét về tính cách ........................... ...........................
 nhân vật .......... ..........
 ........................... ...........................
 .......... .........
 Nghệ thuật xây dựng 
 nhân vật PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02:
 Tìm hiểu về câu chuyện hiện tại của hai cha con Ò 
 So sánh Người con (Ò Khìn)Khìn Người cha (Dế Vần)
Diễn Khi phát hiện - Háo hức, muốn pa bắt - Nhớ lại kỉ niệm buồn trong 
biến chích bông con cho để nuôi chích bông quá khứ
hành bị mắc vào bụi 
động, gai trong vườn
cảm Khi người cha - Kêu pa không bắt chích - Cùng con trai giải cứu chú 
xúc của kể xong câu bông nữa, cùng cha giải chích bông con.
nhân chuyện trong cứu và thả chích bông về - Nở nụ cười, nhìn theo đôi 
vật quá khứ với bầu trời. cách của chích bông bay trên 
 - Dõi theo cánh chim bầu trời mà trong lòng thấy 
 tung bay trên bầu trời, nhẹ nhõm.
 giơ bàn thay chào tạm 
 biệt.
Nhận xét về tính cách Ò Khìn là chú bé hồn Dế Vần là một người cha rất 
nhân vật nhiên, đáng yêu, thích giàu lòng nhân hậu, yêu 
 tìm hiểu và khám phá thế thương (yêu thương con, yêu 
 giới. Cậu bé có tấm lòng quý động vật chim 
 nhân hậu, hiểu chuyện, muông,...). Anh biết giáo dục 
 biết yêu thương loài vật. con từ chính những trải 
 nghiệm của bản thân.
Nghệ thuật xây dựng Xây dựng nhân vật qua ngoại hình, lời nói, hành động; 
nhân vật đặc biệt nhân vật Dế Vần được miêu tả chủ yếu qua diễn 
 biến tâm trạng, cảm xúc NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
 2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
1.2. Câu chuyện hiện tại của hai cha con Ò Khìn
 * Ban 
 đầu khi 
 bắt gặp Ò Khìn háo hức trước 
 chú chú chim con, muốn pa 
 chim bắt cho để chơi.
 nhỏ bị 
 mắc 
 vào bụi Người cha nhớ lại kỉ 
 gai niệm buồn trong quá khứ.
 trong 
 vườn: NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
 2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
1.2. Câu chuyện hiện tại của hai cha con Ò Khìn
 * Khi người cha hồi tưởng và kể lại câu chuyện 
 trong quá khứ: Hai cha con 
 Ò Khìn sau khi nghe Ò Khìn cùng 
 dõi theo 
 câu chuyện của cha, pa đã cứu 
 chim con 
 em đã hiểu nỗi buồn giúp chích 
 tung cánh 
 và sự ăn năn của cha bông và 
 trên bầu trời, 
 về cái chết của con quyết định 
 người cha 
 chim nhỏ năm xưa nên thả chim 
 chợt thấy 
 không muốn điều chích bông 
 lòng mình 
 tương tự lặp lại. về với mẹ.
 nhẹ nhõm. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
 2 VĂN 
 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
1.2. Câu chuyện hiện tại của hai cha con Ò Khìn
 * Nhận xét:
 - Cốt truyện truyện lồng truyện: hai câu chuyện đều 
 giống nhau ở chỗ cả 2 cha con đều gặp tình huống 
 giống nhau: thấy con chim chích bông nhỏ nên rất 
 thích và muốn bắt để nuôi.
 - Vẻ đẹp tích cách của các nhân vật:
 + Ò Khìn là chú bé hồn nhiên, đáng yêu, thích tìm hiểu 
 và khám phá thế giới. Cậu bé có tấm lòng nhân hậu, 
 hiểu chuyện, biết yêu thương loài vật. 
 + Dế Vần là một người cha rất giàu lòng nhân hậu, yêu 
 thương (yêu thương con, yêu quý động vật chim 
 muông,...). Anh biết giáo dục con từ chính những trải 
 nghiệm của bản thân. NGỮ THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
2 VĂN 6 VĂN BẢN: CHÍCH BÔNG ƠI (CAO DUY SƠN)
 Hình thành kiến thức 
 2. Ý nghĩa của câu chuyện
 ü Qua câu chuyện, nhà 
 văn muốn truyền tải đến 
 người đọc thông điệp 
 giàu ý nghĩa: Hãy biết 
 yêu thương, nâng niu và 
 bảo vệ loài vật; đừng vô 
 tình trở thành kẻ nhẫn 
 tâm, thô bạo.
 ü Truyện cũng nhằm ca 
 ngợi những tâm hồn 
 trong sáng, nhân hậu.