Bài giảng Ngữ Văn 9 - Bài 22: Tổng kết tập làm văn

 TỔNG KẾT TẬP 
 LÀM VĂN
SLIDESMANIA.COM CẤU TRÚC BÀI HỌC
 I CÁC KIỂU VĂN BẢN ĐÃ HỌC TRONG 
 CHƯƠNG TRÌNH NGỮ VĂN THCS
 II PHẦN TẬP LÀM VĂN TRONG CHƯƠNG 
 TRÌNH NGỮ VĂN THCS
 III CÁC KIỂU VĂN BẢN TRỌNG TÂM
SLIDESMANIA.COM I. CÁC KIỂU VĂN BẢN ĐÃ HỌC TRONG 
 CHƯƠNG TRÌNH NGỮ VĂN THCS
 HÃY ĐỌC BẢNG 
 TỔNG KẾT SAU
SLIDESMANIA.COM T Kiểu Phương thức biểu đạt Ví dụ về hình thức văn bản cụ 
 T văn thể
 bản
 1 Văn - Mục đích: biểu hiện con người quy luật đời - Bản tin báo chí.
 bản tự sống, bày tở thái độ. - Bản tường thuật, tường trình, 
 sự - Tác phẩm Lịch sử
 - Tác phẩm văn học nghệ thuật (truyện, tiểu 
 thuyết, kí sự).
 2 Văn Tái hiện các tính chất thuộc tính sự vật, hiện - Văn tả cảnh, tả người, tả sự vật.
 bản tượng, giúp con người cảm nhận và hiểu được - Đoạn văn miêu tả trong tác phẩm tự sự.
 miêu tả chúng.
 - MĐ: giúp con người cảm nhận và hiểu được 
 chúng.
 3 Văn Bày tỏ trực tiếp hoặc gián tiếp tình cảm, cảm - Điện mừng, thăm hỏi, chia buồn.
SLIDESMANIA.COM bản xúc con người, tự nhiên xã hội, sự vật. - Thư ừ biểu lộ t/c giữa con người với con 
 biểu - Mục đích: bày tỏ t/c và khơi gợi sự đồng cảm. người.
 cảm - Tác phẩm văn học trữ tình: thơ, tuỳ bút, bút 
 kí. 4 Văn bản - Trình bày thuộc tính, cấu tạo, nguyên nhân, kết quả có - Thuyết minh sản phẩm.
 thuyết ích hoặc có hại của sự vật hiện tượng, để giúp người đọc - Giới thiệu di tích, thắng cảnh, 
 minh có tri thức khả quan vì có thái độ đúng đắn với chúng. nhân vật
 - MĐ: giúp người đọc có tri thức khách quan và thái độ - Trình bày tri thức và phương 
 đúng dắn đối với chúng. thức trong khoa học.
 5 Văn bản - Trình bày tư tưởng, chủ trương, quan điểm của con - Cáo, hịch, chiếu, biểu.
 nghị luận người đối với tự nhiên, xã hội, con người qua các luận - Xã luận, bình luận,lời kêu gọi.
 điểm, luận cứ và lập luận thuyết phục. - Sách lí luận.
 - MĐ: thuyết phục mọi người tin theo cái đúng cái tốt; từ - Tranh luận về một vấn đề chính 
 bỏ cái sai, cái xấu. trị xã hội, văn hoá
 6 Văn bản -Trình bày theo mẫu chung và chịu trách nhiệm về pháp - Đơn từ
 điều hành lý các ý kiến, nguyện vọng của cá nhân, tập thể đối với - Báo cáo.
 (hành cơ quan quản lý hay ngược lại bày tỏ yêu cầu, quyết - Đề nghị.
 chính định của người có thẩm quyền đối với người có trách - Biên bản.
 công vụ) nhiệm thực thi hoặc thoả thuận giữa công dân với nhau - Tường trình.
SLIDESMANIA.COM về lợi ích và chức vụ. - Thông báo
 - MĐ: Đảm bảo các quan hệ bình thường giữa người - Hợp đồng
 với người và theo quy định và pháp luật. HOẠT ĐỘNG NHÓM
 NHÓM 1 NHÓM 2 NHÓM 3 NHÓM 4
 Trả Trả Trả Trả 
 lời lời lời lời 
SLIDESMANIA.COM câu câu câu câu 
 1,5 2 3 4 CÂU 1
 Các văn bản trên khác nhau về hai 
 điểm chính:
 + Khác nhau về phương thức biểu đạt
 + Khác nhau về hình thức thể hiện 
SLIDESMANIA.COM CÂU 1
 - Tự sự: Trình bày sự việc.
 - Miêu tả: Đối tượng là con người, sự vật, hiện 
 tượng và tái hiện đặc điểm của chúng.
 - Thuyết minh: Cần trình bày những đối tượng 
 thuyết minh cần làm rõ về bản chất bên trong và 
 nhiều phương diện có tính khách quan.
 - Nghị luận: Bày tỏ quan điểm.
SLIDESMANIA.COM - Điều hành: Hành chính.
 - Biểu cảm: Cảm xúc. CÂU 2
 Các kiểu VB trên không thể thay thế cho nhau 
 được vì:
 +Phương thức biểu đạt khác nhau.
 +Hình thức thể hiện khác nhau.
 +Mục đích khác nhau.
SLIDESMANIA.COM
 +Các yểu tố cấu thành VB khác nhau. CÂU 2
 Thuyết minh Giải thích Miêu tả
 -Phương thức chủ Phương thức chủ yếu: XD Phương thức chủ yếu:Tái 
 yếu; cung cấp đầy đủ một hệ thống luận tạo hiện thực bằng cảm 
 tri thức về đối tượng. điểm,luận cứ và lập luận. xúc chủ quan.
 -Cách viết:trung -Cách viết: dùng vốn -Cách viết:XD hình 
 thành với đặc điểm sống trực tiếp để giải tượng về một đối tượng 
 đối tượng một cách thích một vấn đề nào đó nào đó thông qua quan 
SLIDESMANIA.COM khách quan, khoa theo quan điểm lập sát, liên tưởng,so sánh và 
 học. trường nhất định. cảm xúc chủ quan. Câu 3: Các phương thức biểu đạt trên có thể phối hợp với nhau trong 
 một Vb cụ thể vì:Ngoài chức năng thông tin,các VB còn có chức năng 
 tạo lập và duy trì quan hệ Xh...
 Tự sự Miêu tả Biểu cảm Nghị luận Thuyết 
 minh
 Có sử dụng 4 Có sử dụng Có sử dụng -Có sử dụng -Có sử 
 phương thức còn các phương các phương các phương dụng các 
 lại thức tự sự, thức tự sự thức miêu phương 
 -Ngoài ra còn kết biểu ,miêu tả,biểu thức miêu 
 hợp với miêu tả cảm,thuyết tả,nghị cảm,thuyết tả,nghị 
SLIDESMANIA.COM nội tâm,đối thoại, minh. luận. minh. luận.
 độc thoại nội tâm CÂU 4
 So sánh kiểu Vb và thể loại VH.
 * Văn bản tự sự và thể loại văn tự sự
 - Giống : Kể sự việc
 -Khác:
 +Văn bản tự sự: phương thức biểu đạt chính.
 + Thể loại tự sự: Đa dạng.(Truyện ngắn, Tiểu thuyết, Kịch
 -Tính nghệ thuật trong tác phẩm tự sự:
SLIDESMANIA.COM - Cốt truyện – nhân vật – sự việc – kết cấu. CÂU 4
 * Kiểu văn bản biểu cảm và thể loại trữ tình
 - Giống: Chứa đựng cảm xúc, tình cảm chủ đạo.
 - Khác nhau:
 + Văn bản biểu cảm: Bày tỏ cảm xúc về một đối tượng 
 (văn xuôi).
 + Tác phẩm trữ tình: Đời sống cảm xúc phong phú của 
SLIDESMANIA.COM chủ thể trước vấn đề đời sống (thơ). CÂU 5
 Vai trò của các yếu tố thuyết minh, miêu tả, 
 tự sự trong văn nghị luận.
 - Thuyết minh: Giải thích cho 1 cơ sở nào đó vấn 
 đề bàn luận.
 - Tự sự: Sự việc dẫn chứng cho vấn đề.
SLIDESMANIA.COM - Miêu tả: Tái hiện đặc điểm tính chất.. II. PHẦN TẬP LÀM VĂN TRONG CHƯƠNG 
 TRÌNH NGỮ VĂN THCS
 1.Mối quan hệ giữa phần Văn và Tập làm văn:
 -Qua việc qua đọc hiểu Văn bản hình thành kĩ năng viết TLV.
 +Mô phỏng.
 +Học phương pháp kết cấu.
 +Học cách diễn đạt.
 +Gợi ý sáng tạo.
 Đọc nhiều để học cách viết tốt.không đọc ít đọc viết không tốt 
SLIDESMANIA.COM không hay. II. PHẦN TẬP LÀM VĂN TRONG CHƯƠNG 
 TRÌNH NGỮ VĂN THCS
 2.Mối quan hệ giữa phần tiếng Việt, Văn và Tập làm văn:
 -Nắm được kiến thức cơ bản của phần tiếng Việt:
 +Sẽ có kĩ năng dùng từ,đặt câu,viết đoạn văn,có cách diễn 
 đạt hay.
 +Tránh được những lỗi thường gặp khi nói viết
SLIDESMANIA.COM II. PHẦN TẬP LÀM VĂN TRONG CHƯƠNG 
 TRÌNH NGỮ VĂN THCS
 3.ý nghĩa của các phương thức biểu đạt đối với việc rèn luyện 
 kĩ năng làm văn:
 - Đọc văn bản tự sự,miêu tả giúp kể chuyện và làm văn miêu tả 
 hay,sinh động,hấp dẫn.
 - Đọc văn bản nghị luận, thuyết minh giúp cho hoc sinh cách tư 
 duy lô gíc khi trình bày một vấn đề một tư tưởng.
 - Đọc văn bản biểu cảm giúp học sinh có cảm xúc sâu sắc hơn 
SLIDESMANIA.COM
 khi làm bài nghị luận. III. CÁC KIỂU VĂN BẢN TRỌNG TÂM
 1 Văn bản Văn bản Văn bản 3
 thuyết tự sự nghị 
 minh luận
SLIDESMANIA.COM 2 Kiểu văn Văn bản thuyết Văn bản tự sự Văn bản nghị luận
 bản minh
 Mục đích
 Đặc điểm 
 cơ bản HOẠT ĐỘNG NHÓM
 Cách làm
 (Hãy hoàn thành bảng sau)
 Các yếu 
 tố kết hợp
SLIDESMANIA.COM
 Ngôn ngữ Kiểu văn Văn bản thuyết Văn bản tự sự Văn bản nghị 
 bản minh luận
 Mục đích Tri thức khách quan, Biểu hiện, bày tỏ Thuyết phục mọi 
 thái độ đúng đắn thái độ, tình cảm người
 Đặc điểm Sự việc, hiện tượng Sự việc, nhân vật, Luận điểm, luận 
 cơ bản khách quan người kể chuyện cứ, luận chứng
 Cách làm Có tri thức về đối Giới thiệu, trình bày Xây dựng hệ thống 
 tượng thuyết minh
 diễn biến sự việc theo lập luận chặt chẽ, 
 Các phương pháp trình tự nhất định thuyết phục
 thuyết minh
 Các yếu tố Kết hợp các phương Kết hợp các phương Kết hợp ít các 
 kết hợp thức biểu đạt
SLIDESMANIA.COM thức biểu đạt PTBĐ
 Ngôn ngữ Chính xác, cô Ngắn gọn, giản dị, Chuẩn xác, rõ 
 đọng dễ hiểu gần gũi cuộc sống ràng, thuyết phục