Bài giảng Ngữ văn 9 - Bài 4: Hài kịch và truyện cười - Viết: Nghị luận về một vấn đề của đời sống

 BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG YÊU THƯƠNG, CHIA SẺ VÔ CẢM 1. Yêu cầu chung về kiểu bài
- Cần nêu lên được hiện - Trình bày rõ vấn đề và nêu ý 
tượng đáng quan tâm trong kiến (đồng tình hay phản đối) 
đời sống. của người viết về hiện tượng đó.
 - Nêu được lí lẽ và bằng chứng để 
 thuyết phục người đọc đồng tình. 2. Những điều cần lưu ý
- Xác định hiện tượng của đời sống cần bàn luận. Hiện tượng của đời 
sống rất phong phú, cần lựa chọn vấn đề gần gũi với cuộc sống, có ý 
nghĩa thiết thực và sâu sắc, 
- Trước khi viết cần tìm ý và lập dàn ý theo một trong các cách: đặt câu 
hỏi, suy luận hoặc so sánh.
- Cần nêu được ý kiến (quan điểm) riêng của mình: khẳng định hay phủ 
định, đồng tình hay phản đối, 
- Các lí lẽ và bằng chứng cần nêu cụ thể, phong phú và có sức thuyết 
phục. Đề bài
Suy nghĩ của em về hiện 
tượng háo danh và bệnh 
“thành tích” 1. Thực hành viết theo các bước
 a. Chuẩn bị
 - Đọc kĩ và tìm - Tìm hiểu - Đọc sách, báo - Ghi chép lại 
 hiểu đề để biết nghĩa của và tìm những những thông tin 
 các thông tin các từ: háo bằng chứng về liên quan đến các 
 trước khi viết: danh, hiện tượng háo hiện tượng nêu ra 
 nội dung “bệnh” danh, “bệnh” trong đề, kể cả 
 chính, kiểu bài thành tích. thành tích. tranh, ảnh, bảng 
 viết và phạm biểu, sơ đồ, (nếu 
 vi bằng chứng có).
 cần huy động. 1. Thực hành viết theo các bước
 b. Tìm ý và lập dàn ý
 *Tìm ý KỸ THUẬT TRÌNH BÀY MỘT PHÚT
 NHIỆM VỤ
+ Thế nào là hiện tượng háo danh và “bệnh” thành tích?
+ Các biểu hiện cụ thể của hiện tượng háo danh và “bệnh” thành tích là gì?
+ Có những ví dụ nào tiêu biểu về hiện tượng háo danh và “bệnh” thành 
tích?
+ Hiện tượng háo danh và “bệnh” thành tích có liên quan với nhau như thế 
nào?
+ Vì sao cần phê phán hiện tượng háo danh và “bệnh” thành tích?
+ Làm thế nào để khắc phục được hiện tượng háo danh và “bệnh” thành 
tích? + Thế nào là hiện tượng háo danh và “bệnh” thành tích?
 → Hiện tượng háo danh: là sự ham muốn, thèm khát 
 một cái tên định vị cho mình, trong mối tương quan 
 của cá nhân với cộng đồng.
 Bệnh “thành tích”: “bệnh” ở đây là thói xấu hoặc 
 khuyết điểm về tư tưởng tạo nên những hành động 
 đáng chê trách hoặc gây hại, “thành tích” là kết quả 
 được đánh giá tốt do nỗ lực mà đạt được, “bệnh thành 
 tích” là tư tưởng thích được khen ngợi, đánh giá cao 
 nên tạo ra những thành tích không có thật hoặc chạy 
 theo thành tích bên ngoài mà không chú trọng đến 
 thực chất và các mặt lợi, hại của nó khi giá trị thực bên 
 trong không được đảm bảo. + Các biểu hiện cụ thể của hiện + Có những ví dụ nào tiêu biểu về 
tượng háo danh và “bệnh” thành hiện tượng háo danh và “bệnh” thành 
tích là gì? tích?
→ Vì thành tích, chạy theo thành → Thời phong kiến, ở làng xã phải 
tích mà bất chấp điều kiện và nhu nộp tiền để mua danh, nói hình tượng 
cầu thực tế tạo ra những thành tích rằng “muốn đỏ môi thì phải tốn tiền”. 
giả tạo cốt để tạo uy tín cá nhân, để Chẳng hạn như “kỳ mục” là danh vị 
che mắt dư luận hoặc đế nhận sự mà làng nào cũng có, 
khen thưởng của cấp trên...
+ Vì sao cần phê phán hiện tượng háo danh và “bệnh” thành tích?
→ Rất nguy hại, dễ dàng làm tha hóa một bộ phận trong xã hội, vì vậy, nhận 
diện đúng căn bệnh để phòng ngừa, chữa trị, không để lây lan,... + Làm thế nào để khắc phục được hiện tượng háo danh và “bệnh” thành 
tích?
 → Đối với người quản lí và chính sách quản lí:
 • Cần xem xét một cách toàn diện mối quan hệ giữa thành 
 tích đạt được với cách thức và quá trình đạt được nó để xác 
 định chính xác thực chất giá trị của thành tích.
 • Cần đặt ra những mục tiêu có tính thực tế, những kế hoạch 
 cụ thế đế tạo cơ sở thực tế cho những thành tích sau này.
 • Cần quản lí chặt chẽ và điều tra nghiêm túc để loại bỏ 
 những thành tích ảo.
 → Đối với mỗi cá nhân:
 • Cần nâng cao hiểu biết để nhận rõ cái lợi, cái hại, điều cần 
 thiết và những gì không thực sự cần cho sự phát triển chung. 1. Thực hành viết theo các bước
 b. Tìm ý và lập dàn ý
 *Lập dàn ý Mở bài Thân bài Kết bài
 - Giải thích ngắn gọn về vấn đề nghị 
 - Khẳng định 
 luận.
- Dẫn dắt, lại vấn đề 
 - Nêu các biểu hiện cụ thể; ví dụ tiêu 
 giới thiệu nghị luận.
 biểu về vấn đề đó.
 vấn đề nghị - Đề xuất 
 - Đưa ra quan điểm cá nhân (đồng tình/ 
 luận giải pháp, 
 phản đối).
- Đưa ra ý rút ra bài 
 - Lần lượt đưa ra các ý kiến theo trình 
 kiến khái học nhận 
 tự hợp lí, kết hợp với các lí lẽ, dẫn 
 quát về vấn thức, hành 
 chứng, và phân tích dẫn chứng để làm 
 đề nghị luận. động. 
 sáng tỏ, thuyết phục cho các ý kiến.
 - Bàn luận, mở rộng vấn đề. 1. Thực hành viết theo các bước
 c. Viết
 - Dựa vào dàn ý để viết bài văn nghị 
 luận về một hiện tượng của đời sống.
 - Cần chú ý vận dụng cách huy động 
 bằng chứng, trình bày và phân tích bằng 
 chứng. 1. Thực hành viết theo các bước
 d. Kiểm tra, chỉnh sửa