Bài giảng Sinh học 8 - Bài 15: Đông máu và nguyên tắc truyền máu

 KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu hỏi: Các bạch cầu đã tạo nên những hàng rào phòng thủ 
nào để bảo vệ cơ thể?
 SƠ ĐỒ QUÁ TRÌNH ĐÔNG MÁU
 Hồng cầu
 Bạch cầu
 Các tế bào 
 máu Tiểu cầu Khối 
 máu 
 Vỡ
 đông
Máu Enzim
lỏng
 Chất sinh tơ Tơ máu
 ++
 Huyết máu Ca
 tương
 Huyết thanh Tại sao máu chảy trong hệ mạch lại không bị đông?
 • Vận tốc máu chảy trong hệ mạch là đều đặn và ổn 
 định.
 • MặtBạch trong cầu của hệ mạch rất nhẵn và trơn nên không 
 làm cho tiểu cầu bị vỡ ra để giải phóng các yếu tố 
 đôngTiểu máu. cầu
 • Một số tế bào còn tiết ra yếu tố chống đông tự 
 Hồng cầu
 nhiên như muối oxalat, xitrat 
 ØDo vậy mà máu chảy trong mạch không bị đông - Lượng tiểu cầu trong 1ml máu người khoảng 
200-300 nghìn, tuổi thọ của tiểu cầu từ 8- 10 ngày. 
- Vậy muốn giữ máu không đông khi ra khỏi mạch 
ta làm bằng cách:
 - Làm kết tủa Ca++
 - Lấy hết tơ máu.
- Trong y học sử dụng phương pháp này để làm gì?
 Giữ máu không đông để truyền máu. ÝKhi tưởng bị mất truyền nhiều máu 
máu chúng ta phải 
 có từ bao giờ?
 làm gì? Thí nghiệm của Các Lanstâynơ
 Nhà sinh học: Các Lanstâynơ
Các Lanstâynơ (Karl Landsteiner) đã dùng hồng cầu 
của một người trộn với huyết tương của những người 
khác và ngược lại, lấy huyết tương của một người trộn 
với hồng cầu của những người khác. Thí nghiệm Các Lanstaynơ (Kaarl Landsteiner)
 Tổng hợp lại : có 4 nhóm máu.
Huyết tương Hồng cầu của các nhóm máu người cho Hồng cầu 
của các nhóm 
 không bị 
 máu (người O A B AB
 nhận) kết dính
 O ( , )
 A ()
 B ( )
 Hồng cầu 
 bị kết 
 AB (0) dính Hãy đánh dấu mũi tên để phản ánh mối quan hệ 
cho và nhận giữa các nhóm máu để không gây kết 
dính hồng cầu trong sơ đồ:
 A 
 A
 O O AB AB
 B 
 B • SƠ ĐỒ TRUYỀN MÁU:
 A
 A
 O O AB AB
 B
 B
vỞ người có 4 nhóm máu: A , B , AB , O . Thí nghiệm Các Lanstaynơ (Kaarl Landsteiner)
 Tổng hợp lại : có 4 nhóm máu.
Huyết tương Hồng cầu của các nhóm máu người cho Hồng cầu 
của các nhóm 
 không bị 
 máu (người O A B AB
 nhận) kết dính
 O ( , )
 A ()
 B ( )
 Hồng cầu 
 bị kết 
 AB (0) dính
 bt Trong mỗi nhóm máu có kháng nguyên và kháng thể nào?
 (antibodies β) (antibodies α) 
 (α, β)
 Các nhóm Kháng nguyên trên Kháng thể trong 
 máu hồng cầu huyết tương
 O Không có α, β
 A A β
 B B α
 AB A, B Không có TRẢ LỜI CÂU HỎI 
1- Máu có cả kháng nguyên 
A và B có thể truyền cho - Không. Vì gây kết dính 
người có nhóm máu O được với và  
không? Vì sao?
2- Máu không có cả kháng 
 - Được. Vì không gây kết 
nguyên A và B có thể truyền 
 dính
cho người có nhóm máu O 
được không? Vì sao?
3- Máu có nhiễm các tác 
nhân gây bệnh (virut viêm - Không. Vì gây nhiễm 
gan B, virut HIV,...) có thể bệnh cho người nhận máu.
đem truyền cho người khác 
được không? Vì sao? TRÒTRÒ CHƠICHƠI ÔÔ CHỮCHỮ
1 H Ồ N G C Ầ U
2 T I Ể U C Ầ U
3 H U Y Ế T T Ư Ơ N G
4 K H Á N G N G U Y Ê N
5 Đ Ô N G M Á U
6 K H Á N G T H Ể
7 B Ạ C H C Ầ U
 Hàng 2: Có 7 chữ cái ̃
 Đây là môṭ hoHàngHàngaṭ đ ô4:5:1:6: 7:ṇ Có gCó m 1178 7 achữ chữnchữg ycái cáícái nghia nhân đaọ , 
 Đây là một loạiHàng tế bào3: Có máu 10 khichữ vỡ cái giải phóng ra 
 ĐâyTênTênđĐâya n làmột mộtg là môt đ hiện loạithành ưthành ơloạị c tếtượng p phần tếbàophầnh abàó t máumáu đcó có ộmáu ntrên thamgchảytrong chứam hồnga ragia ṇhuyếth huyếtkhỏi bảocầume tương mạch ̃ vệ dựavsắcà cơ t hvàotố vón gâyuthể Hb h sự ulạikhikết tạó t có r viâ ́ t 
 Đâyenzim là một làm thành chất phầnsinh tơmáu máu có biến90% thànhlà nước, tơ máu10% là 
 cácmàudính chất đỏkhángmặt cho khác:khuẩn, củan nguyênhmáu,i ênóchất̀ u vi cóđểthànhn grútdinhtương chứcxácư ơxâm ̀ cục idưỡng,định t vậnhứng nhậpa mnhóm chuyển trên gkháng vào.ia hồngmáu? O thể......2, cầu.CO2
 C
 C Bài tập vận dụng
Một người bị tai nạn mất rất nhiều máu được 
đưa vào viện cấp cứu, Bác sĩ cho truyền máu 
ngay mà không xét nghiệm. 
Vậy máu đem truyền là nhóm gì? Vì sao không 
cần xét nghiệm? Bài tập vận dụng
Trong một gia đình người bố có nhóm máu B, người mẹ 
có nhóm máu O, người con trai có nhóm máu B.
Người con trai bị tai nạn giao thông mất rất nhiều máu, 
cần truyền máu gấp. Vậy ai là người trong gia đình có
 thể truyền máu cho con?
 TC Bài tập
Gia đình bạn Hương có 5 người. Lan và 
ba có nhóm máu A. Em Lan nhóm máu 
O. Mẹ Lan có nhóm máu AB. Bà Lan có 
nhóm máu B.
A, Vẽ sơ đồ truyền máu của các thành 
viên trong gia đình Lan.
B,Nếu bà của Lan đang cần máu thì ai 
trong gia đình truyền được? Ở Viêṭ Nam lấ y ngày 7 thá ng 4 
là ngày HIẾ N MÁ U NHÂN ĐAỌ Lợi ích của việc hiến máu. - Về nhà học bài, trả lời câu hỏi SGK T50
- Đọc phần “Em có biết”.
 - Chuẩn bị trước bài mới. bài 16: Tuần 
hoàn máu và lưu thông bạch huyết.
- Xem lại kiến thức tuần hoàn của lớp thú