Bài giảng Ngữ Văn 8 - Bài 31: Văn bản tường trình (Tiết 135)

 CácLớp kiểu 7 văn các bản em hành đã được chính học đã học ở lớp 7:
1. Văn bản đềcác nghị kiểu(kiến nghị):văn bảnLà văn hành bản của các cá nhân (tập 
 chính nào? Đặc điểm của 
 thể) gửi lêncác các cákiểu nhân văn (tổ chức)bản cóhành thẩm quyền để giải 
 quyết một nhuchính cầu, đó? quyền lợi chính đáng.
2. Văn bản báo cáo: Là văn bản tổng hợp trình bày về tình hình, 
sự việc và các kết quả đã đạt được của một cá nhân hay tập thể 
gửi lên cấp trên. TIẾT 135:
VĂNVĂN BẢNBẢN TƯỜNGTƯỜNG TRÌNHTRÌNH I. ĐẶC ĐIỂM CỦA VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH
1. Tìm hiểu ví dụ (SGK/133-134) Văn bản 1:
 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
 Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
 Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 12 tháng 1 năm 2004
 BẢN TƯỜNG TRÌNH
 Về việc nộp bài chậm
 Kính gửi: Cô Nguyễn Thị Hương, giáo viên Ngữ văn lớp 8A
 Em là Phạm Việt Dũng, học sinh lớp 8A Trường THCS Bình Minh, xin phép được tường trình với cô một việc như 
sau:
 Vừa qua, cô dặn chúng em viết bài tập làm văn ở nhà và nộp bài cho cô vào ngày 10 tháng 1 năm 2004. Không 
may, bố em bị ốm phải nằm viện. Em phải giúp mẹ chăm sóc bố nên không viết kịp bài văn theo đúng yêu cầu của 
cô.
 Em xin cam đoan sự việc trên là có thực và xin cô cho phép em nộp bài vào ngày 15 tháng 1 năm 2004.
 Người làm tường trình
 Phạm Việt Dũng Văn bản 2:
 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
 Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
 Thanh Hóa, ngày 10 tháng 3 năm 2004
 BẢN TƯỜNG TRÌNH
 Về việc nhầm lẫn xe đạp
 Kính gửi: Thầy Hiệu trưởng Trường THCS Hòa Bình
 Em là Vũ Ngọc Kí, học sinh lớp 8B Trường THCS Hòa Bình, xin phép được tường trình với Nhà trường một việc 
như sau:
 Sáng thứ tư ngày 10 tháng 3 năm 2004, em có gửi một chiếc xe đạp mi-ni Nhật màu xanh cẩm thạch tại nhà 
trông giữ xe của trường. Sau giờ học, vì phải ở lại họp các đội trưởng Sao đỏ nên em về muộn. Tan họp, em đến lấy 
xe thì xe của em không còn mà chỉ còn một chiếc xe mi-ni Trung Quốc cũng màu xanh cẩm thạch. Em tin là bạn nào 
đó đã vô ý lấy nhầm xe. Vậy em làm bản tường trình này báo cáo để Nhà trường biết và giúp em tìm lại chiếc xe 
của mình.
 Người làm tường trình
 Vũ Ngọc Kí I. ĐẶC ĐIỂM CỦA VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH
1. Tìm hiểu ví dụ (SGK/133-134)
2. Nhận xét: SUY NGHĨ CÁ NHÂN TRONG 5 PHÚT: Quan sát 2 văn bản ở SGK và trả lời các câu hỏi và điền 
 vào nội dung bảng sau:
 Phương diện nhận xét Văn bản 1 Văn bản 2
 Người viết
 Người nhận
 Mục đích của bản tường 
 trình
 Nội dung được trình bày
 Thể thức được trình bày
 Thái độ của người viết Phương diện Văn bản 1 Văn bản 2
 nhận xét
Người viết HS: Phạm Việt Dũng HS: Vũ Ngọc Kí
Người nhận Cô giáo dạy Ngữ Văn: Nguyễn Thị Thầy Hiệu trưởng Trường THCS Hòa 
 Hương Bình
Mục đích của Để cô giáo biết sự việc không nộp bài Để Nhà trường biết sự việc nhầm 
bản tường trình theo yêu cầu của cô và xin phép cô lẫn xe và nhờ Nhà trường tìm giúp
 được nộp bài vào ngày khác
Nội dung được 
 Rõ ràng, đầy đủ, chính xác Rõ ràng, đầy đủ, chính xác
trình bày
Thể thức được Đúng quy cách của bản tường trình Đúng quy cách của bản tường trình 
trình bày (Ba phần: Mở đầu, nội dung, kết (Ba phần: Mở đầu, nội dung, kết 
 thúc) thúc)
Thái độ của 
người viết Khách quan, trung thực Khách quan, trung thực Là loại văn bản trình bày thiệt hại hay mức độ 
 KHÁI NIỆM, trách nhiệm của người tường trình trong các 
 MỤC ĐÍCH sự việc xảy ra gây hậuQua quả cầnđó, phảiem xemhãy xét.
 cho biết đặc điểm 
 của văn bản tường 
 ĐẶC ĐIỂM CỦA trình?
VĂN BẢN TƯỜNG NGƯỜI VIẾT Người có liên qua đến sự việc
 TRÌNH
 Cá nhân hoặc cơ quan có thẩm quyền xem 
 NGƯỜI NHẬN
 xét và giải quyết
 GHI NHỚ 1, 2 (SGK/136) II. CÁCH LÀM VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH
1. Tình huống cần làm văn bản tường trình:
 Tình huống sau đây cần viết văn bản tường trình, đúng hay sai?
 Tình huống Viết văn bản 
 tường trình
 a. Lớp em tự ý tổ chức đi tham quan mà không xin phép Đúng
 thầy, cô giáo chủ nhiệm.
 b. Em làm hỏng dụng cụ thí nghiệm trong giờ thực hành. Đúng
 c. Một số học sinh nói chuyện riêng làm mất trật tự trong Sai (Viết bản 
 giờ học. kiểm điểm)
 d. Gia đình em bị kẻ gian đột nhập lấy trộm tài sản. Đúng II. CÁCH LÀM VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH
1. Tình huống cần làm văn bản tường trình:
2. Cách làm văn bản tường trình: Quốc hiệu, tiêu ngữ CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
 Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
 Địa điểm, ngày tháng năm Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 12 tháng 1 năm 2004
 BẢN TƯỜNG TRÌNH
 Tên văn bản
 Về việc nộp bài chậm
Người (cơ quan) nhận Kính gửi: Cô Nguyễn Thị Hương, giáo viên Ngữ văn lớp 8A
 Người tường trình Em là Phạm Việt Dũng, học sinh lớp 8A Trường THCS Bình Minh, xin phép được 
 tường trình với cô một việc như sau:
 Nội dung Vừa qua, cô dặn chúng em viết bài tập làm văn ở nhà và nộp bài cho cô vào ngày 
 tường trình 10 tháng 1 năm 2004. Không may, bố em bị ốm phải nằm viện. Em phải giúp mẹ 
 chăm sóc bố nên không viết kịp bài văn theo đúng yêu cầu của cô.
 Lời đề nghị hoặc Em xin cam đoan sự việc trên là có thực và xin cô cho phép em nộp bài vào ngày 
 cam đoan 15 tháng 1 năm 2004.
 Người làm tường trình
 Chữ kí, họ và tên người tường trình
 Phạm Việt Dũng II. CÁCH LÀM VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH
1. Tình huống cần làm văn bản tường trình:
2. Cách làm văn bản tường trình:
 Một văn bản tường trình 
 cần đảm bảo các mục nào? Một văn bản tường trình cần có các mục sau:
Thể thức Quốc hiệu, tiêu ngữ
mở đầu
 Địa điểm, ngày tháng năm
 TÊN VĂN BẢN
 Người (cơ quan) nhận
Nội dung Người tường trình
 Trình bày cụ thể: thời gian, địa điểm, nguyên nhân, hậu quả, ai chịu trách 
 nhiệm
Thể thức Lời đề nghị hoặc cam đoan
 kết thúc
 Chữ kí, họ và tên người tường trình
 GHI NHỚ 3 (SGK/136) Là loại văn bản trình bày thiệt hại hay mức độ 
 KHÁI NIỆM, trách nhiệm của người tường trình trong các sự 
 MỤC ĐÍCH việc xảy ra gây hậu quả cần phải xem xét.
 NGƯỜI VIẾT Người có liên qua đến sự việc
 ĐẶC ĐIỂM 
CỦA VĂN BẢN 
TƯỜNG TRÌNH NGƯỜI Cá nhân hoặc cơ quan có thẩm quyền xem 
 NHẬN xét và giải quyết
 Tuân thủ thể thức
 CÁCH LÀM Trình bày đầy đủ, chính xác: thời gian, địa 
 điểm, sự việc, họ tên những người liên quan 
 cùng đề nghị của người viết; có đầy đủ 
 người gửi, người nhận, ngày tháng, địa điểm Tên văn bản dùng chữ in hoa, viết khổ to cho nổi bật
 Chừa khoảng cách hơn một dòng giữa các phần quốc hiệu 
 và tiêu ngữ; địa điểm và thời gian làm tường trình; tên văn 
 bản và nội dung tường trình để dễ phân biệt
LƯU
 Ý
 Không viết quá sát lề giấy bên trái, không để phần trên 
 trang giấy có khoảng trống quá lớn
 Dùng câu trần thuật ngắn gọn, chính xác, ngôn từ mang 
 màu sắc khách quan, không dùng từ nhiều nghĩa, biện 
 pháp tu từ Các bước làm văn bản tường trình
1. Phân tích 
tình huống
 2. Phác thảo Người viết, người nhận, thời gian, sự việc, nguyên 
 ý nhân, hậu quả, mức độ trách nhiệm
 3. Tạo lập văn - Đúng thể thức
 bản - Nội dung đầy đủ,trung thực
 4. Đọc, sửa chữa Một số mẫu văn bản tường trình SO SÁNH 4 VĂN BẢN HÀNH CHÍNH ĐÃ HỌC
 ĐƠN ĐỀ NGHỊ BÁO CÁO TƯỜNG TRÌNH
GIỐNG NHAU - Đều là văn bàn hành chính, công vụ
 - Theo thể thức văn bản quy định
 - Người nhận: Cá nhân hay một cơ quan, tổ chức có thẩm quyền giải 
 quyết
 KHÁC Người 
 NHAU viết Cá nhân Cá nhân hoặc tập Cá nhân hoặc Cá nhân
 thể tập thể
 Mục Đề đạt nhu Trình bày sự Trình bày thiệt 
 Đề đạt 
 đích cầu, quyền lợi việc, kết quả hại hay mức độ 
 nguyện vọng
 chính đáng đã đạt được trách nhiệm III. LUYỆN TẬP:
Bài 1: Lựa chọn loại văn bản hành chính phù hợp với các tình huống sau và giải thích lí do?
 a. Lớp em xin phép nhà trường cho xây dựng tủ sách dùng chung.
 b. Em mong muốn tham gia CLB Tin học của nhà trường.
 c. Lớp em cần trình bày với cô Tổng phụ trách về kết quả hưởng ứng phòng, chống dịch 
 Covid: làm mũ chống giọt bắn, vẽ tranh, phóng sự tuyên truyền,...
 d. Cô giáo chủ nhiệm phát hiện em nghịch ngợm làm hỏng nhiệt kế điện tử của lớp, yêu 
 cầu trình bày rõ sự việc.