Bài giảng Ngữ văn 8 - Bài 6: Truyện - Nói và nghe: Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội

 Tiếp sức đồng đội
 Những điểm cần lưu ý Yêu cầu cụ thể
Bối cảnh trình bày
Xác định vấn đề trình bày
Đối tượng người nghe - Gv chia lớp thành 2 nhóm, 
Mục đích mỗi thành viên trong nhóm 
Phương tiện hỗ trợ lần lượt chọn 1 thẻ thông tin 
 và dán vào bảng cho sẵn.
 - Thời gian: 5 phút
Nội dung
Cách thức và thái độ khi nói Thẻ thông tin
Máy móc thiết bị, tranh, ảnh, video clip, Mở đầu:
sơ đồ, bảng biểu Nêu vấn đề và lí do chọn vấn đề
 Đề tài Nêu ý kiến, thuyết phục người nghe Không gian, thời gian
Thầy cô, bạn bè, người thân trong gia đình Nội dung chính:
 - Trình tự các luận điểm
Kết thúc: - Lí lẽ tương ứng với từng luận điểm
- Khái quát ý nghĩa vấn đề đã trình bày - Bằng chứng tương ứng với từng 
- Một số đề xuất, kiến nghị (nếu có) luận điểm
Hướng về người nghe; kết hợp lời nói và cử chỉ, động tác, ; giọng điệu và âm 
lượng phù hợp Bài 6: Truyện
 Nói và nghe
Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội I. 
Định hướng 1. Thế nào là trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội?
 - Trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội là nêu rõ ý kiến (quan điểm) 
 của người nói, sử dụng các luận điểm xác đáng và bằng chứng tin 
 cậy, cụ thể nhằm thuyết phục người nghe về một vấn đề xã hội.
 - Vấn đề xã hội có thể là một câu hỏi cần trả lời, một điều cần giải 
 quyết, một hiện tượng tích cực hoặc tiêu cực hay vừa có mặt tích 
 cực vừa có mặt tiêu cực trong cuộc sống 1. Thế nào là trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội?
 - Có rất nhiều vấn đề cần trao đổi, chẳng hạn như:
 Trong cuộc sống
 + Ngưỡng mộ và mê muội thần tượng
 + Học sinh cấp trung học cơ sở sử dụng xe gắn máy phân 
 phối lớn đến trường
 + Cần biết lựa chọn sách để đọc 1. Thế nào là trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội?
 - Có rất nhiều vấn đề cần trao đổi, chẳng hạn như:
 Trong văn học
 + Giá trị của tình cha con được gợi ra sau khi học truyện 
 Lão Hạc (Nam Cao)
 + Thái độ cần có của người lớn đối với ước mơ của trẻ em 
 được rút ra sau khi đọc xong văn bản Trong mắt trẻ (Ê-xu-
 pe-ri)
 + Suy nghĩ về quê hương, mái trường và người thầy sau khi 
 học đoạn trích “Người thầy đầu tiên” – Ai-ma-tốp 2. Yêu cầu cần chú ý khi trình bày ý kiến về một vấn đề xã hội
 Những điểm cần lưu ý Yêu cầu cụ thể
Bối cảnh trình bày Không gian, thời gian
Xác định vấn đề trình bày Đề tài
Đối tượng người nghe Thầy cô, bạn bè, người thân trong gia đình
Mục đích Nêu ý kiến, thuyết phục người nghe
Phương tiện hỗ trợ Máy móc thiết bị, tranh, ảnh, video clip, sơ đồ, bảng biểu
 Mở đầu:
 Nêu vấn đề và lí do chọn vấn đề
 Nội dung chính:
 - Trình tự các luận điểm
Nội dung - Lí lẽ tương ứng với từng luận điểm
 - Bằng chứng tương ứng với từng luận điểm
 Kết thúc:
 - Khái quát ý nghĩa vấn đề đã trình bày
 - Một số đề xuất, kiến nghị (nếu có)
Cách thức và thái độ khi Hướng về người nghe; kết hợp lời nói và cử chỉ, động tác, ; giọng điệu và 
nói âm lượng phù hợp II.
Thực hành Đề bài
Suy nghĩ của em về thái độ cần có 
của người lớn đối với ước mơ của 
trẻ em sau khi đọc văn bản “Trong 
mắt trẻ” (trích Hoàng tử bé – Ê-xu-
pe-ri)) 1. Chuẩn bị
- Xem lại đoạn trích Trong mắt trẻ của Ê-xu-pe-ri
- Xác định đối tượng nghe, bối cảnh trình bày để chuẩn bị nội 
dung phù hợp
- Chuẩn bị các phương tiện như tranh, ảnh, video, (nếu có) 2. Tìm ý và lập dàn ý
 Tìm ý cho bài trình bày bằng cách đặt và trả lời các câu hỏi:
 + Đoạn trích Trong mắt trẻ kể lại chuyện gì?
 → Đoạn trích "Trong mắt trẻ" kể về sự kiện nhân vật "tôi" gặp được 
 hoàng tử bé khi đang gặp sự cố trên hoang mạc.
 + Nội dung đoạn trích đặt ra vấn đề gì?
 → Nội dung đề cập đến việc nhân vật "tôi" gặp sự cố ở hoang mạc và 
 những bức tranh của nhân vật "tôi" 2. Tìm ý và lập dàn ý
 Tìm ý cho bài trình bày bằng cách đặt và trả lời các câu hỏi:
 + Ước mơ của trẻ em có đặc điểm gì?
 + Thái độ của người lớn đối với ước mơ của trẻ em có thể khác nhau 
 như thế nào? Biểu hiện cụ thể ra sao?
 + Theo em, cần ủng hộ và phê phán những thái độ nào? Vì sao?
 + Em sẽ làm gì để thuyết phục người lớn có thái độ tích cực với ước 
 mơ của trẻ em? 2. Tìm ý và lập dàn ý
 Lập dàn ý
 - Mở đầu: Nêu được vấn đề cần trình bày: người lớn cần hiểu và tôn trọng ước mơ 
 của trẻ em. Đó là vấn đề được đặt ra trong đoạn trích “Trong mắt trẻ”- E-xu-pe-ri
 - Nội dung chính: Lần lượt trình bày các nội dung 
 + Nội dung văn bản Trong mắt trẻ và vấn đề ước mơ của trẻ em
 + Đặc điểm ước mơ của trẻ em
 + Biểu hiện cụ thể về sự khác nhau giữa thái độ của người lớn với ước mơ của trẻ 
 em
 + Suy nghĩ của em về từng thái độ trên (nêu ý kiến, giải thích lí do ủng hộ hoặc 
 phản đối)
 - Kết thúc: Khái quát ý nghĩa vấn đề, mỗi lứa tuổi có cách nhìn, cách nghĩ khác 
 nhau, người lớn cần thấu hiểu và cảm thông với những suy nghĩ, hành động và ước 
 mơ của trẻ em. 3. Nói và nghe
 Người nói Người nghe
- Nội dung trình bày: - Lắng nghe, xác định và 
+ Vấn đề trình bày được nêu rõ ràng, cụ thể. ghi lại các thông tin 
+ Nội dung phong phú, có trọng tâm, được trình bày lô gích; lí lẽ và bằng chứng chính của bài trình bày; 
làm nổi bật được vấn đề. những nội dung cần hỏi 
- Hình thức trình bày: lại.
+ Bài trình bày có bố cục rõ ràng.
 - Thể hiện thái độ chú ý 
+ Các nội dung minh họa có chất lượng.
 lắng nghe; sử dụng các 
+ Sử dụng công cụ, thiết bị hỗ trợ phù hợp.
 yếu tố cử chỉ, nét mặt, 
+ Có sự sáng tạo, tạo được điểm nhấn cho nội dung trình bày.
 ánh mắt để khích lệ 
- Tác phong, thái độ trình bày:
 người nói.
+ Phong thái tự tin, tôn trọng người nghe, sử dụng ngôn ngữ cơ thể sinh động, 
phù hợp. - Hỏi lại những điểm 
+ Nói trôi chảy, mạch lạc, không bị ngắt quãng, hoặc không có những từ ngữ chưa rõ (nếu cần); có thể 
chêm xen (à, ờ, thì, mà, là, ). trao đổi thêm quan điểm 
+ Tốc độ nói vừa phải, có nhấn giọng ở những nội dung quan trọng. cá nhân về nội dung của 
+ Nội dung giải đáp thắc mắc cụ thể, ngắn gọn, thỏa đáng. bài trình bày.
+ Bảo đảm yêu cầu về thời gian trình bày. 4. Kiểm tra và chỉnh sửa
 Người nói Người nghe
- Lắng nghe nhận xét của các bạn - Kiểm tra việc nghe và ghi chép các 
và thầy, cô về bài trình bày. nội dung thông tin đã chính xác chưa
- Rút kinh nghiệm về nội dung, - Nêu nhận xét về nội dung, hình 
cách thức và thái độ trình bày, thức bài trình bày.
- Tự đánh giá: - Đánh giá:
+ Điều em hài lòng về bài trình + Em thấy bài trình bày của bạn có 
bày của mình là gì? thuyết phục không? Vì sao?
+ Điều gì em muốn thay đổi + Điều em học được từ bài trình bày 
trong bài trình bày đó? của bạn là gì? Bản tin cuộc sống
- Chia lớp thành 4 nhóm
- Yêu cầu: Ngưỡng mộ và mê 
muội thần tượng
- Thống nhất trong nhóm (15 
phút)
- Cử đại diện lên trình bày bài 
nói (5 phút)