Bài giảng Ngữ Văn 8 - Bài 8: Truyện lịch sử và tiểu thuyết - Văn bản: Quang Trung đại phá quân Thanh

 Luật chơi: Chia lớp thành 4 nhóm. Cho các đội 
đọc các từ khóa trong 30s, sau đó đại diện 1 bạn 
lần lượt chạy thật nhanh lên bảng ghi 1 từ khóa mà 
mình nhớ, đổi phiên cho đến bạn cuối cùng. Nhóm 
nào viết được nhiều từ nhất là nhóm chiến thắng.
 Chủ đề: Lịch sử Quang Trung Ngọc Hồi Thăng Long
Lê Chiêu Chống Quân Thanh Mậu Thân
 Chủ đề: Lịch sử Bài 8: Truyện lịch sử và tiểu thuyết
 Văn bản
Quang Trung đại phá quân Thanh
 Trích Hoàng Lê nhất thống chí, NGÔ GIA VĂN PHÁI I. Đọc- tìm hiểu chung a. Đọc
- Chú ý đọc to, rõ ràng, mạch lạc
- Sử dụng chiến lược: theo dõi, 
dự đoán và đối chiếu b. Giải nghĩa từ khó
- Nhân tình: tình cảm con người
- Doanh: đơn vị quân đội xưa
- Cáo cấp: báo cáo khẩn cấp
- Dụ: vua chúa truyền xuống, ra lệnh cho bề tôi và dân chúng
- Nội thuộc: thời kì phong kiến Trung Quốc cai trị nước ta.
- Thổ hào: kẻ có quyền thế ở một địa phương trong xã hội cũ a. Tác giả
 Ngô gia văn phái là một nhóm tác giả thuộc 
 dòng họ Ngô Thì ở làng Tả Thanh Oai, Hà 
 Nội ngày nay. Đây là một dòng họ lớn có 
 truyền thống nghiên cứu và sáng tác văn 
 chương với những tên tuổi tiêu biểu như:
 Ngô Thì Ức (1709-1763); Ngô Thì Sĩ (1726-
 1780); Ngô Thì Nhậm (1746-1803); Ngô Thì 
 Chí (1753-1788); Ngô Thì Du (1772-1840); 
 Ngô Thì Hương (1774-1821),.. b. Tác phẩm
 Thể loại
 Tiểu thuyết lịch sử, viết bằng chữ Hán 
 theo lối chương hồi, gồm 17 hồi.
 Phương thức biểu đạt chính
 Tự sự Hoạt động nhóm
- Phiếu học tập tìm hiểu chung về 
đoạn trích “Quang Trung đại phá 
quân Thanh
- Hình thức: thảo luận nhóm bàn
- Thời gian: 5 phút b. Tác phẩm
 Hoàn cảnh sáng tác
 - Hoàng Lê nhất thống chí được viết từ cuối triều Lê đến đầu 
 triều Nguyễn 
 - Tác phẩm tái hiện lại nhiều bình diện của đời sống xã hội Việt 
 Nam từ khoảng cuối thế kỉ XVIII đến đầu thế kỉ XIX, kể từ khi 
 Trịnh Sâm lên ngôi chúa (1767), Nguyễn Huệ - Quang Trung 
 mang quân ra Bắc đánh tan quân Thanh xâm lược cho đến lúc 
 Nguyễn Ánh lên ngôi vua (1802). Bố cục
 Đặt tên mỗi phần Nội dung chính
(1) Tôn Sĩ Nghị kiêu Tôn Sĩ Nghị cảm thấy chiến thắng dễ dàng nên tỏ 
căng, hống hách ra kiêu căng, hống hách, để mặc cho quân lính 
 cướp bóc, lộng hành ở thành Thăng Long.
(2) Vua Quang Trung Vua Quang Trung mang quân ra Bắc và xin ý 
mang quân ra Bắc kiến các bậc trí sĩ, ra lời dụ với binh lính để nâng 
 cao tinh thần sĩ khí, đồng thời bày mưu lược đánh 
 tan quân giặc Thanh.
(3) Lê Chiêu Thống cùng Nghe tin quân Tây Sơn phá thành Ngọc Hồi, Tôn 
một số triều thần bỏ chạy Sĩ Nghị khiếp sợ bỏ trốn về nước, Lê Chiêu 
sang Trung Quốc. Thống cùng tuỳ tùng cũng vội vã chạy theo. b. Tác phẩm
 Tóm tắt hồi thứ 14
- Quân Thanh kéo vào Thăng Long, Nguyễn Huệ lên ngôi vua (hiệu là 
Quang Trung), ngày 25 tháng Chạp năm 1788 tiến ra Bắc diệt Thanh.
- Dọc đường tuyển thêm binh lính, mở cuộc duyệt binh lớn, chia quân 
thành các ngả tiến ra Bắc. Chỉ dụ tướng lĩnh, khao quân vào ngày 30 
tháng Chạp, hẹn đến ngày mồng 7 Tết thắng lợi.
- Quân Tây Sơn đánh đến đâu thắng đến đó. Rạng sáng ngày mồng 3 
Tết, bao vây đồn Hạ Hồi, giặc đầu hàng. Ngày mồng 5 Tết, tiến công 
đồn Ngọc Hồi. Sầm Nghi Đống thắt cổ tự tử, Tôn Sĩ Nghị tháo chạy về 
nước, Lê Chiếu Thống cùng gia quyến bỏ chạy theo. 1. Bối cảnh lịch sử Tình - Nhà Lê suy tàn, nhu nhược.
 hình - 29 vạn quân Thanh ồ ạt tràn qua biên giới nước ta, 
 đất tiến công vào thành Thăng Long
nước - Quân Tây Sơn phải rút về Tam Điệp.
 Tình thế cấp bách, đe dọa đến 
 chủ quyền, độc lập của dân tộc. + Quang Trung
Các 
nhân + La Sơn Phu tử 
vật Nguyễn Thiếp
lịch + Ngô Văn Sở
 sử 
 + Lê Chiêu Thống
 + Tôn Sĩ Nghị Bài tập nhanh
Dựa vào thông tin trong SGK cùng những hiểu biết của em về lịch sử, em 
hãy nối những mốc thời gian sau đây gắn với sự kiện lịch sử tương ứng? 
 24/11 Ra Tam Điệp, hội ngộ Sở - Lân
 25 tháng Chạp Nghĩa quân đến Nghệ An, mở cuộc duyệt binh lớn.
 29 tháng Chạp Bí mật bao vây Hạ Hồi, giành chiến thắng.
 Tấn công Ngọc Hồi. Nghĩa quân tiến vào kinh 
 30 tháng Chạp
 thành Thăng Long
 Mùng 3 Tết Nguyễn Huệ nhận tin cấp báo, tổ chức nghĩa quân
 Mùng 5 Tết Quang Trung lên ngôi, thân chinh tiến quân 2. 
Cốt truyện và 
 sự kiện chính a. Cốt truyện
 Cốt truyện đa tuyến thể hiện qua nhân vật
Tuyến nhân vật Tuyến nhân vật Tuyến nhân vật 
vua tôi Lê Chiêu Tôn Sĩ Nghị và người anh hùng áo 
Thống thể hiện sự quân Thanh bộc lộ vải Nguyễn Huệ 
bất tài, nhu nhược sự chủ quan, kiêu và đội quân Tây 
và hèn nhát căng, hung tàn và Sơn anh hùng.
 bạo ngược.