Bài giảng Ngữ Văn 8 - Đọc - Tìm hiểu chung: Bên bờ Thiên Mạc

 Nghe câu nói – 
 đoán nhân tài TRẦN BÌNH TRỌNG TRẦN QUỐC TUẤN Bài 8: Truyện lịch sử và tiểu thuyết
 Văn bản
 Bên bờ Thiên Mạc
 Hà Ân I. 
Đọc – Tìm hiểu chung a. Đọc
- GV tổ chức cho học sinh đọc phân vai
- Chú ý đọc to, rõ ràng, thể hiện được thái 
độ, tình cảm của từng nhân vật. b. Chú thích Chọn từ thích hợp trong ngoặc đơn để điền vào những chỗ trống sau:
 (gia nô, người chỉ huy cấp cap, nô tì, đạo lệnh)
 Nô tì
1. .....................: tôi tớ phục dịch trong nhà hay trong điền trang thái ấp của 
quý tộc thời phong kiến.
2. Đạo lệnh : mệnh lệnh rất quan trọng và cấp thiết, tối mật của 
 .... ..chỉ đạo cho cấp dưới.người chỉ huy cấp cao
3. ...........................:Bản lệnh mệnh lệnh từ doanh trại của cấp chỉ huy trong quân 
ngũ
4. ..................: nô tì hầu hạ trong nhà quý tộcGia nô a. Tác giả
 - Hà Ân (1928- 2011)
 - Tên thật là Hoàng Hiển Mô
 - Quê ở Hà Nội 
 - Là một nhà giáo, nhà văn Việt Nam. 
 - Ông nổi tiếng với các tác phẩm tiểu thuyết lịch 
 sử, truyện kể lịch sử và dã sử. b. Tác phẩm
 Tập truyện “Bên bờ Thiên Mạc” 
 - Gồm 5 chương
 - Nội dung: kể về một địa danh lịch sử nổi 
 tiếng gắn với tên tuổi của những người anh 
 hùng thời Trần trong cuộc kháng chiến 
 chống quân Mông- Nguyên lần thứ 2 (1285). b. Tác phẩm
 Tập truyện “Bên bờ Thiên Mạc” 
 - Cốt truyện đa tuyến
 + Tuyến chính: kể về Trần Bình Trọng, ca ngợi tinh thần gan dạ, quả 
 cảm, bất khuất của vị tướng này trước kẻ thù.
 + Tuyến thứ hai: kể chuyện vua Trần Nhân Tông và Trần Hưng Đạo, 
 ca ngợi tư thế bình tĩnh, ung dung tự tại của người đứng đầu đất nước 
 trong cuộc chiến tranh.
 + Tuyến thứ ba: gồm cha con ông già Màn Trò và người dân Thiên 
 Mạc, ngợi ca tinh thần yêu nước của tầng lớp quần chúng nhân dân. b. Tác phẩm
 Đoạn trích “Bên bờ Thiên Mạc”
 - Xuất xứ: - Thể loại
 Trích trong Truyện lịch sử
 truyện “Bên bờ 
 Thiên Mạc”, 
 thuộc chương 4, 
 phần 2 b. Tác phẩm
 Bố cục
 Phần 1
 Trần Bình Trọng giao nhiệm vụ quan 
 trọng và tuyệt mật cho Hoàng Đỗ
 Phần 2
 Trước giờ chia tay, Trần Bình Trọng 
 xoá vết xăm nô tì trên trán Hoàng Đỗ để 
 cậu bé trở thành người dân tự do. II.
Tìm hiểu chi tiết 1.
Bối cảnh lịch sử - Bối cảnh lịch sử:
 Cuộc kháng chiến chống quân Mông – 
 Nguyên xâm lược lần thứ 2 2.
Đề tài, cốt truyện Đề tài
 công cuộc kháng chiến của vua tôi nhà Trần chống quân 
 Mông- Nguyên xâm lược lần thứ 2 (1285)
 Cốt truyện
 câu chuyện xoay quanh việc Trần Quốc Tuấn giao 
 nhiệm vụ quan trọng và tuyệt mật cho Hoàng Đỗ, 
 trước giờ chia tay, Trần Bình Trọng xoá vết xăm nô 
 tì trên trán Hoàng Đỗ để cậu bé trở thành người dân 
 tự do. 3.
Nhân vật