Bài giảng Vật lí 9 - Bài 1: Sự phụ thuộc của cường độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn

 KHỞI ĐỘNG
Khi hiệu điện thế (U) đặt Hiệu điện thế 2 đầu bóng 
vào hai đầu bóng đèn đèn tăng thì cường độ 
càng lớn thì dòng điện 
chạy qua bóng đèn có dòng điện chạy qua bóng 
cường độ (I) càng lớn và đèn tăng hay giảm?
đèn càng sáng.
 Như vậy cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn có tỉ 
 lệ với hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn đó hay 
 không ? I. Thí nghiệm
 NỘI 
DUNG II. Đồ thị biểu diễn
 III. Vận dụng I. THÍ NGHIỆM:
 1. Sơ đồ mạch điện
Dụng cụ đo CHỨC NĂNG CÁCH MẮC
 Ampe kế Đo CĐDĐ qua dây Mắc nối tiếp với dây
 Vôn kế Đo HĐT gữa 2 đầu dây Mắc song song với dây Sù phô thuéc cña c­êng ®é dßng ®iÖn vµo hiÖu 
 ®iÖn thÕ gi÷a hai ®Çu d©y dÉn
2. TiÕn hµnh TN
 3
 1 2 4
 0,5 K
 1 5
 1,5
 0 V 6
 0 A
 + A - + V -
 K A B
 LÇn ®o 1: HiÖu ®iÖn thÕ = 0V
 LÇn ®o 2: HiÖu ®iÖn thÕ = 1,5V Sù phô thuéc cña c­Ưêng ®é dßng ®iÖn vµo hiÖu 
 ®iÖn thÕ gi÷a hai ®Çu d©y dÉn
I. ThÝ nghiÖm
1. S¬ ®å m¹ch ®iÖn
2. TiÕn hµnh TN
 3
 1 2 4
 0,5 K
 1 5
 1,5
 0 V 6
 0 A
 + A - + V -
 K A B
 LÇn ®o 3: HiÖu ®iÖn thÕ = 3V Sù phô thuéc cña c­Ưêng ®é dßng ®iÖn vµo hiÖu 
 ®iÖn thÕ gi÷a hai ®Çu d©y dÉn
I. ThÝ nghiÖm
1. S¬ ®å m¹ch ®iÖn
2. TiÕn hµnh TN
 3
 1 2 4
 0,5 K
 1 5
 1,5
 0 V 6
 0 A
 + A - + V -
 K A B
 LÇn ®o 4: HiÖu ®iÖn thÕ = 4,5V Sù phô thuéc cña c­Ưêng ®é dßng ®iÖn vµo hiÖu 
 ®iÖn thÕ gi÷a hai ®Çu d©y dÉn
I. ThÝ nghiÖm
1. S¬ ®å m¹ch ®iÖn
2. TiÕn hµnh TN
 3
 1 2 4
 0,5 K
 1 5
 1,5
 0 V 6
 0 A
 + A - + V -
 K A B
 LÇn ®o 5: HiÖu ®iÖn thÕ = 6V BÀI 1: SỰ PHỤ THUỘC CỦA CƯỜNG ĐỘ DÒNG ĐIỆN 
 VÀO HIỆU ĐIỆN THẾ GIỮA HAI ĐẦU DÂY DẪN
C1 Từ kết quả thí nghiệm, 
 hãy cho biết khi thay 
 đổi HĐT giữa hai đầu 
 dây dẫn, CĐDĐ chạy 
 qua dây dẫn đó có mối Lần đo Hiệu Cường 
 điện thế độ dòng 
 quan hệ như thế nào (V) điện (A)
 với HĐT? 1 0 0
 2 1,5 0,25
 3 3 0,5
 4 4,5 0,75
 5 6 1
 Trả lời: Khi tăng (hoặc giảm) HĐT hai đầu dây dẫn 
 bao nhiêu lần thì CĐDĐ chạy qua dây dẫn đó cũng 
 tăng (hoặc giảm) bấy nhiêu lần. II. ĐỒ THỊ BIỂU DIỄN SỰ PHỤ THUỘC CỦA 
CƯỜNG ĐỘ DÒNG ĐIỆN VÀO HIỆU ĐIỆN THẾ
 1) Dạng đồ thị I(A)
 E
 1,2
 D
 0,9
 C
 0,6
 B
 0,3
 O
 1,5 3,0 4,5 6,0 U(V) C2
 I(A)
 Lần đo Hiệu Cường 
 E
 điện thế độ dòng 
 (V) điện (A) 1
 1 0 0 D
 2 1,5 0,25 0,75
 3 3 0,5 C
 4 4,5 0,75 0,5
 5 B
 6 1 0,25
 0
 1,5 3,0 4,5 6,0 U(V)
*Nhận xét: Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của CĐDĐ vào HĐT
 là một đường thẳng đi qua gốc tọa độ O (U=0, I=0). Kết quả Hiệu điện Cường độ 
 đo thế (V) dòng điện 
 Lần đo (A)
 1 0 0
 2 1,5 0,3
 3 3 0,6
 4 4,5 0,9
2) Kết luận: 5 6 1,2
 Cường độ dòng điện chạy qua một dây dẫn tỉ lệ thuận 
 với hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn đó. C5
CĐDĐ chạy qua dây dẫn điện có tỉ lệ với HĐT đặt vào hai 
đầu dây dẫn đó hay không ?
 Cường độ dòng điện chạy qua một dây dẫn tỉ lệ thuận 
 với hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn đó. C4
Một học sinh trong quá trình làm thí nghiệm như trên với 
một số dây dẫn khác, đã bỏ sót không ghi một vài giá trị 
vào bảng kết quả. Em hãy điền những giá trị còn thiếu vào 
bảng (giả sử phép đo của bạn có sai số không đáng kể).
 Kết quả Hiệu điện thế (V) Cường độ dòng 
 đo điện (A)
 Lần đo
 1 2,0 = U1 0,1 = I1
 2 2,5 = U2 0,125 I2 = I2
 U4
 3 3 0,2 = I3
 4 5 0,25
 5 6,0 0,3 •Cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn điện 
tỉ lệ thuận với hiệu điện thế đặt vào hai đầu 
dây dẫn:
* Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của cường độ 
dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây 
dẫn là một đường thẳng đi từ gốc toạ độ( U = 
0 ; I = 0) BÀI TẬP VỀ NHÀ
- Học thuộc phần ghi chép bài học.
- Đọc phần “Có thể em chưa biết”.
- Hoàn thành các bài tập vận dụng.
- Xem trước nội dung bài mới: “Điện trở của dây dẫn – 
Định luật Ôm” CHÚC CÁC EM HỌC TỐT 
 VÀ KHỎE MẠNH BÀI TẬP VẬN DỤNG
1. Khi đặt vào hai đầu dây dẫn một hiệu điện thế 12V thì cường 
độ dòng điện chạy qua nó là 0,5A. Nếu hiệu điện thế đặt vào 
hai đầu dây dẫn đó tăng lên đến 36V thì cường độ dòng điện 
chạy qua nó là bao nhiêu?
2. Cường độ dòng điện chạy qua một dây dẫn là 1,5A khi nó 
được mắc vào hiệu điện thế 12V. Muốn dòng điện chạy qua dây 
dẫn đó tăng thêm 0,5A thì hiệu điện thế phải là bao nhiêu?
3. Một dây dẫn được mắc vào hiệu điện thế 6V thì cường độ dòng 
điện chạy qua nó là 0,3A. Một bạn học sinh cho rằng: Nếu giảm 
hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn đi 2V thì dòng điện chạy 
qua dây khi đó có cường độ là 0,15A. Theo em kết quả này đúng 
hay sai? Vì sao? BÀI TẬP VẬN DỤNG
1.1 Khi đặt vào hai đầu dây dẫn một hiệu điện thế 12V 
thì cường độ dòng điện chạy qua nó là 0,5A. Nếu hiệu 
điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn đó tăng lên đến 36V 
thì cường độ dòng điện chạy qua nó là bao nhiêu?
 Tóm tắt:
 U1=12V, I1=0,5A
 U2=36V, I2= ? A
 Vì U và I tỉ lệ thuận nên:
 => BÀI TẬP VẬN DỤNG
1.2 Cường độ dòng điện chạy qua một dây dẫn là 1,5A khi nó được 
mắc vào hiệu điện thế 12V. Muốn dòng điện chạy qua dây dẫn đó tăng 
thêm 0,5A thì hiệu điện thế phải là bao nhiêu?
 Tóm tắt:
 I1=1,5A U1=12V
 I2=(1,5+0,5)=2,0A U2= ? V
 => BÀI TẬP VẬN DỤNG
1.3 Một dây dẫn được mắc vào hiệu điện thế 6V thì cường độ 
dòng điện chạy qua nó là 0,3A. Một bạn học sinh cho rằng: Nếu 
giảm hiệu điện thế đặt vào hai đầu dây dẫn đi 2V thì dòng điện 
chạy qua dây khi đó có cường độ là 0,15A. Theo em kết quả này 
đúng hay sai? Vì sao?
Tóm tắt:
 U1=6V I1=0,3A
 U =(6-2)=4V I =0,15A
 2 2 ?
 Bạn học sinh này đã kết luận sai.