Bài giảng Vật Lí 9 - Bài 23: Từ phổ - Đường sức từ

 KIỂM TRA BÀI CŨ
 1. Lực do dòng điện tác dụng lên kim nam châm đặt gần 
 nó gọi là:
 A. Lực hấp dẫn C. Lực ma sát
 B. Lực từ D. Lực đàn hồi
2. Từ trường không tồn tại ở đâu?
A. Xung quanh nam châm B. Xung quanh dòng điện
C. Xung quanh điện tích đứng yên D. Xung quanh trái đất
 3. Người ta dùng dụng cụ gì để nhận biết từ trường?
 A. Dùng ampe kế
 B. Dùng vônkế
 C. Dùng áp kế
 D. Dùng kim nam châm có trục quay. BÀI 23: TỪ PHỔ - ĐƯỜNG SỨC TỪ BÀI 23: TỪ PHỔ - ĐƯỜNG SỨC TỪ
I. Từ phổ 1. Thí nghiệm
 Rắc đều mạt sắt lên tấm nhựa phẳng. Rồi đặt 
 thanh nam châm lên tấm nhựa. Quan sát hình 
 ảnh mạt sắt vừaN được tạo thànhS trên tấm nhựa
 Nhận xét mật 
 độ các đường 
 C1: Các mạt sắt xung quanh nam châm được 
 mạt sắt gần và sắp xếp như thế nào?
 xa nam châm Các mạt sắt được sắp xếp thành những 
 đường cong nối từ cực này sang cực kia của 
 Càng ra xa nam châm 
 nam châm, các 
 đường mạt sắt 
 càng thưa dần. BÀI 23: TỪ PHỔ - ĐƯỜNG SỨC TỪ
I. Từ phổ
+Hình ảnh các đường mạt sắt xung quanh nam châm được 
gọi là từ phổ.
+Từ phổ là hình ảnh trực quan về từ trường. MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ TỪ PHỔ
 Vành mũ giải ngân 
Góc vuông tinh vân rực Hamburger 
 hà trên tia hồng Gomez
đỏ ngoại
 Những “chiếc 
 Quả trứng tinh Từ phổ sao nhẫn” của sao thổ
 vân hoả Dùng bút tô dọc 
theo các đường 
mạt sắt nối từ cực 
nọ sang cực kia N S
của nam châm 
trên tấm nhựa
 Đường sức từ BÀI 23: TỪ PHỔ - ĐƯỜNG SỨC TỪ
I. Từ phổ
+Hình ảnh các đường mạt sắt xung quanh nam châm được 
gọi là từ phổ.
+Từ phổ là hình ảnh trực quan về từ trường.
II. Đường sức từ:
 +Các đường liền nét tô dọc theo các đường mạt sắt từ 
 cực này đến cực kia của nam châm là các đường sức từ
 + Nơi nào đường sức từ dày thì từ trường mạnh ,nơi nào 
 đường sức từ thưa thì từ trường yếu C2: Dùng các kim nam châm nhỏ đặt nối tiếp nhau trên 
một đường sức từ, nhận xét sự sắp xếp của kim nam châm 
dọc theo một đường sức từ.
 N S
  Trên mỗi đường sức từ, kim nam châm 
 luôn định hướng theo một chiều nhất định. C3: Đường sức từ có chiều đi ra từ cực nào và đi vào từ 
cực nào của thanh nam châm?
Người ta quy ước chiều đường sức từ là chiều đi từ cực 
Nam đến cực Bắc xuyên dọc kim nam châm 
 N S
 Dùng mũi tên đánh dấu chiều đường sức từ vừa vẽ
 Đường sức từ có chiều đi ra từ cực Bắc và đi vào từ 
cực Nam BÀI 23: TỪ PHỔ - ĐƯỜNG SỨC TỪ
I. Từ phổ
+Hình ảnh các đường mạt sắt xung quanh nam châm được 
gọi là từ phổ.
+Từ phổ là hình ảnh trực quan về từ trường.
II. Đường sức từ:
 +Các đường liền nét tô dọc theo các đường mạt sắt từ 
 cực này đến cực kia của nam châm là các đường sức từ
 + Nơi nào đường sức từ dày thì từ trường mạnh ,nơi nào 
 đường sức từ thưa thì từ trường yếu
 +Quy ước chiều đường sức từ : Ở bên ngoài đường tròn , 
 đường sức từ là những đường cong đi ra từ cực Bắc và đi 
 vào từ cực Nam
III. Vận dụng : III. Vận dụng
C4: Cho hình ảnh từ phổ 
của nam châm chữ U. Dựa 
vào đó, hãy vẽ các đường 
sức từ của nó. Nhận xét về 
dạng đường sức từ ở khoảng 
giữa hai từ cực.
 Ở khoảng giữa hai cực 
của nam châm chữ U, các 
đường sức từ gần như 
song song nhau C5: Biết chiều của một đường sức từ của thanh 
nam châm thẳng như hình sau. Hãy xác định tên 
các từ cực của nam châm.
 A B
 N S C6: Cho hình ảnh từ phổ của hai nam châm 
 đặt gần nhau. Hãy vẽ một số đường sức từ 
 và chỉ rõ chiều của chúng.
Các đường sức từ có chiều đi từ cực Bắc của 
nam châm bên trái sang cực Nam của nam châm 
bên phải. CỦNG CỐ
Bài tập 1: Hãy cho biết kim nam châm nào nằm sai 
 hướng trong từ trường của nam châm
 1
 2
 3
 S N
 4 Bài tập 2: Xác định tên của các từ cực 
 trong hình vẽ sau
 N
 C S
 D TỪ TRƯỜNG CỦA TRÁI ĐẤT
 ss
 N HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ 
 - Học bài
 - Đọc phần: “Có thể em chưa biết”
 - Làm bài tập trong SBT
 - Chuẩn bị “Bài 24: Từ trường của ống dây có dòng điện chạy 
qua”.
 + So sánh phần từ phổ bên ngoài ống dây có dòng điện chạy 
qua và phần từ phổ ở bên ngoài thanh nam châm
 + Phát biểu quy tắc nắm tay phải.