Bài giảng Vật Lí Lớp 9 - Bài 27: Lực điện từ

 (5 phuùt)
 ? Haõy neâu thí nghieäm chöùng 
 toû doøng ñieän coù taùc duïng töø. Caêng moät ñoaïn daây daãn song song vôùi truïc cuûa moät kim nam chaâm ñöôïc ñaët treân trụ 
nhoïn, cho doøng ñieän chaïy qua daây daãn thì kim nam chaâm bò leäch. Thí nghieäm chöùng toû 
doøng ñieän coù taùc duïng töø
 ÑAÙP AÙN
 A Trªn ®©y lµ TN ¥-xtet cho thÊy dßng ®iÖn t¸c dông lªn 
KNC. Bµi 27: 
 l Ngược­ l¹i, liÖu kim nam ch©m cã 
 t¸c dông lªn dßng ®iÖn hay kh«ng?
 MuènLùc hiÓu râ chóng ®iÖn ta sang bµi h«m nay:tõ
 3 I. Tác dụng của từ trường 
lên dây dẫn có dòng điện.
1. Thí nghieäm (H 27.1 – sgk/ 
73)
Maéc maïch ñieän nhö hình 
veõ. Ñoaïn daây thaúng AB 
naèm trong töø tröôøng cuûa 
moät nam chaâm.
 Ñoùng công taéc K. Quan saùt 
 xem hieän töôïng gì xảy ra 
 vôùi ñoaïn daây daãn AB Ñoùng công 
 taéc K. Quan 
 + - saùt xem hieän 
 töôïng gì xảy 
 K ra vôùi ñoaïn 
 daây daãn AB
 + - A
0 1 2 3 4
 A
 B I. Tác dụng của từ trường 
 lên dây dẫn có dòng điện
 1. Thí nghieäm (H27.1- sgk/73) 
 Đóng công tắc K: dây dẫn AB 
 lệch khỏi vị trí ban đầu.
 C1: Hieän töôïng ñoù chöùng toû 
 ñieàu gì?
-> Chöùng toû, ñoaïn daây daãn 
AB chòu taùc duïng cuûa moät 
löïc naøo ñoù.
 ?? QuaÑoùng thí công nghieäm taéc K. treân, Quan ta saùtruùt 
 Lực đó gọi laø lực điện từ raxem ñöôïc hieän keát töôïng luaän gì gì xaåy ra vôùi 
 ñoaïn daây daãn AB 2. Keát luaän:
• Töø tröôøng taùc duïng löïc leân ñoaïn daây daãn AB coù 
 doøng ñieän chaïy qua ñaët trong töø tröôøng. Lực đó 
 gọi laø lực điện từ. Trả lời câu hỏi nêu ra ở đầu bài:
 ? Dòng điện tác dụng lực từ lên kim nam châm, vậy 
ngược lại nam châm có tác dụng lực từ lên dòng điện 
hay không.
- Dòng điện tác dụng lực từ lên kim nam châm (thí 
nghiệm Ơ- xtét: H22.1-sgk/61).
- Ngược lại nam châm cũng tác dụng lực từ lên dây dẫn 
có dòng điện đặt trong từ trường của nó (thí nghiệm: 
H27.1- sgk/73) ->Lực đó gọi là lực điện từ. I. Tác dụng của từ trường 
lên dây dẫn có dòng điện.
 Töø tröôøng taùc duïng löïc leân 
ñoaïn daây daãn AB coù doøng 
ñieän chaïy qua ñaët trong töø 
tröôøng. Lực đó được gọi là lực 
điện từ. 
II. Chiều của lực điện từ. 
Quy tắc bàn tay trái.
1. Chieàu cuûa löïc ñieän töø phuï 
thuoäc vaøo yeáu toá naøo?
a. Thí nghieäm (H27.1-sgk/73) 
 Đổi chiều dòng điện qua AB 
 hoặc đổi chiều đường sức. + -
 K
 + - A
0 1 2 3 4
 A
 B + -
 K
 - + A
0 1 2 3 4
 A
 B + - +
 K
 - + A
0 1 2 3 4
 A
 B I. Tác dụng của từ trường 
 lên dây dẫn có dòng điện.
 II. Chiều của lực điện từ. 
 Quy tắc bàn tay trái.
 1. Chieàu cuûa löïc ñieän töø phuï 
 thuoäc vaøo những yeáu toá naøo?
 a. Thí nghieäm:
 b. Kết luận:
Chiều của lực từ taùc duïng leân 
daây daãn AB phuï thuoäc vaøo Qua 2 thí nghieäm treân, ta ruùt ra 
chieàu doøng ñieän chaïy trong ñöôïc keát luaän gì ?
daây daãn vaø chieàu cuûa ñöôøng 
söùc töø.
2. Quy taéc baøn tay traùi: I. Tác dụng của từ trường Quy tắc bàn tay trái
lên dây dẫn có dòng điện. Đặt bàn tay trái sao cho các 
 II. Chiều của lực điện từ. đường sức từ hướng vào lòng 
 bàn tay, chiều từ cổ tay đến ngón 
 Quy tắc bàn tay trái. tay giữa hướng theo chiều dòng 
1. Chieàu cuûa löïc ñieän töø phuï điện thì ngón tay cái choãi ra 900 
thuoäc vaøo yeáu toá naøo? chỉ chiều lực điện từ.
 Chiều của lực từ taùc duïng leân 
 daây daãn AB phuï thuoäc: 
 - chieàu doøng ñieän chaïy trong 
 daây daãn 
 - chieàu cuûa ñöôøng söùc töø
2. Quy taéc baøn tay traùi: + - +
 K
 - + A
0 1 2 3 4
 A
 B I. Tác dụng của từ trường 
lên dây dẫn có dòng điện.
II. Chiều của lực điện từ. 
Quy tắc bàn tay trái.
III. Vận dụng:
C2: aùp duïng quy taéc baøn 
tay traùi, xaùc ñònh chieàu 
doøng ñieän chaïy qua ñoaïn 
daây daãn AB trong H27.3 AA
 FF BB
Trong đoạn dây AB, dòng điện có chiều đi từ B đến A I. Tác dụng của từ trường 
lên dây dẫn có dòng điện.
 II. Chiều của lực điện từ. 
 Quy tắc bàn tay trái.
III. Vận dụng:
C2: aùp duïng quy taéc baøn tay 
traùi,C2: Trong xaùc ñònh ñoaïn chieàu daây doøngAB, doøngñieän 
chaïyñieän coùqua chieàu ñoaïn ñi töødaây B ñeándaãn A. AB 
trong H27.3
C3: Xaùc ñònh chieàu ñöôøng söùc 
töø cuûa nam chaâm treân hình 
27.4 AA
 FF
 BB
Ñöôøng söùc töø cuûa nam chaâm coù chieàu ñi töø döôùi leân treân. I. Tác dụng của từ trường 
lên dây dẫn có dòng điện. S
 II. Chiều của lực điện từ. 
 Quy tắc bàn tay trái.
III. Vận dụng:
 C2: Trong ñoaïn daây AB, doøng N
 ñieän coù chieàu ñi töø B ñeán A.
CC33:: XaùcÑöôøng ñònh söùc chieàu töø ñöôøngcuûa nam söùc 
chaâmtöø cuûa coù namchieàu chaâm ñi töø treândöôùi hìnhleân 
treân.27.4