Bài giảng Ngữ văn 7 - Bài 6: Truyện - Người thầy đầu tiên

 Kí ức người thầy
Kể tên các thầy/cô giáo đã chủ nhiệm em từ 
lớp 1 đến hiện tại và chia sẻ những kỉ niệm 
em nhớ mãi về thầy/cô giáo đó. Người lái đò
Một đời người - một dòng sông... Nhớ cô giáo trường làng cũ
Mấy ai làm kẻ đứng trông bến bờ, Bao năm lên phố, xa làng
"Muốn qua sông phải lụy đò" Nhớ con bướm trắng hoa vàng lối quê
Đường đời muôn bước cậy nhờ người đưa ... Nhớ bài tập đọc a ê
Tháng năm dầu dãi nắng mưa, Thương cô giáo cũ mơ về tuổi thơ
Con đò trí thức thầy đưa bao người. Xiêu nghiêng nét chữ dại khờ
Qua sông gửi lại nụ cười Tay cô cầm ấm đến giờ lòng em.
Tình yêu xin tặng người thầy kính thương. Vở ngày thơ ấu lần xem
Con đò mộc - mái đầu sương Tình cô như mẹ biết đem sánh gì.
Mãi theo ta khắp muôn phương vạn ngày, Tờ i nguệch ngoạc bút chì
Khúc sông ấy vẫn còn đây Thấm màu mực đỏ điểm ghi bên lề
Thầy đưa tiếp những đò đầy qua sông... Thương trường cũ, nhớ làng quê
 Mơ sao được một ngày về thăm Cô! Bài 6: TRUYỆN
Người thầy đầu tiên
 - AI-tơ-ma-tốp- I. Đọc- tìm hiểu chung
 a. Đọc, từ khó
 Đọc phân vai văn bản “Người thầy đầu tiên” b. Từ khó
- Cây phong: một loại cây to, thân cao và thẳng, mọc ở vùng ôn đới, Bắc bán cầu
- Cầu bơ cầu bất: bơ vơ, không nơi nương tựa
- Khoa (huơ, khuơ): dùng tay hoặc vật gì đó dơ lên, đưa đi đưa lại thành vòng.
- Chão: dây thừng to và bền
- Diễm phúc: điều tốt đẹp do may mắn mà có. 2. Tìm hiểu chung
 Chuẩn bị ở nhà -> Trình bày
 Nhiệm vụ 1:
 Nêu những hiểu biết Nhiệm vụ 2:
 về tác giả. Xác định xuất xứ, thể 
 loại, ngôi kể, PTBĐ, 
 nhân vật, sự kiện, 
 tóm tắt, nội dung 
 chính, bố cục a. Tác giả
 - Năm sinh: 1928 - 2008
 - Quê quán: Cư-gơ-rư-xtan, một nước cộng hòa 
 ở vùng trung Á, thuộc Liên Xô trước đây
 - Sự nghiệp văn học: Ông bắt đầu hoạt động 
 sáng tác văn học từ năm 1952, khi ông còn là 
 sinh viên
 - Đề tài sáng tác: cuộc sống khắc nghiệt nhưng 
 cũng đầy chất lãng mạn của người dân vùng đồi 
 núi Cư-rơ-gư-xtan 
 - Tác phẩm tiêu biểu: Cây phong non trùm khăn 
 đỏ, Người thầy đầu tiên, Con tàu trắng .. Những sáng tác tiêu biểu b. Tác phẩm
 Truyện ngắn
 Xuất xứ: Thể loại:
 Sáng tác năm 1962, in 
 trong tập Gia-mi-li-a – PTBĐ chính: Tự sự
 Truyện núi đồi và thảo 
 nguyên được tặng Giải 
 thưởng văn học Lê-nin Nhân vật chính:
 năm 1963 Thầy Đuy-sen, 
 Nội dung chính An-tư-nai
 Kể về kí ức đau buồn của An-tư-nai khi cô còn học ở ngôi 
 làng Ku-ku-rêu hẻo lánh. Gắn với sự kiện ấy chính là 
 người thầy Đuy-sen, người thầy đầu tiên của cô. Đề tài Tình cảm thầy trò
 Lòng biết ơn của cô học trò An-tư-nai với 
 Chủ đề người thầy đầu tiên của mình.
 Ngôi kể Ngôi thứ nhất- người kể chuyện chính là An-
 tư-nai
 Kí ức buồn của An-tư-nai khi còn ở ngôi làng 
Cốt truyện Ku-ku-rêu hẻo lánh: bị người thân bán làm vợ 
 lẽ cho một kẻ giàu có. - Bố cục:
 + Phần 1: Thầy Đuy-sen hứa sẽ bảo vệ An-tư-nai trước âm mưu của người 
 thím, động viên cô lạc quan, tin tưởng vào tương lai tươi sáng khi cùng cô 
 trồng hai cây phong.
 + Phần 2: Biến cố đau buồn vẫn xảy ra với An-tư-nai và thầy Đuy-sen đã 
 trải qua nhiều khó khăn, vất vả để giải thoát cho cô.
 + Phần 3: Những suy nghĩ của An-tư-nai về con đường mòn mà thầy Đuy-
 sen đã đưa cô đi hôm ấy. II. Đọc- tìm hiểu chi tiết
 1. Nhân vật bà thím và bọn đàn ông trong làng 
 THẢO LUẬN NHÓM
 - Hình thức: theo bàn
 - Thời gian: 3 phút
 - Yêu cầu: Đọc đoạn trích và trả lời câu hỏi:
 1. Tìm từ ngữ, chi tiết kể tả về hành động, lời nói, thái độ của bà thím và bọn đàn ông với 
 An- tư -nai? 
 2. Nhận xét về hành động, lời nói, thái độ của họ?
 4. Em hiểu gì về người thím và bọn đàn ông với An –tư- nai? Hiểu gì về số phận của những 
 người phụ nữ Cư-rơ-gư-xtan? * Bà thím của An-tư-nai:
- Bắt An-tư-nai gả cho người đàn ông giàu có
- Ngôn ngữ: + nói cộc lốc, xấc xược xưng hô mày-tao với thầy Đuy-sen.
 + Gọi An-tư-nai: cái con cầu bơ cầu bất, con chó chết
- Hành động: 
+ Chồm về phía An-tư-nai
* Bọn đàn ông:
+ Tên mặt đỏ xông vào thầy Đuy sen như một con gấu.
+ Hai tên cầm gậy nhọn xông vào.
+ Chúng đánh gãy tay thầy Đuy-sen.
+ Thấy thầy không còn sức chống cự, liền xông vào đánh thầy, rống lên như một đàn bò dại
+ Vật An-tư-nai xuống và trói lại; bịt mồm An-tư-nai và xốc cô nằm vắt ngang lưng ngựa.
 => Là những kẻ xấu xa, tàn nhẫn, độc ác, chỉ biết đến lợi ích bản thân.
 => Số phận người phụ nữ Cư-rơ-gư-xtan: Chịu nhiều thiệt thòi, bị đói 
 nghèo, lạc hậu kìm hãm, mất hết quyền làm người 2. Nhân vật thầy Đuy-sen 
 THẢO LUẬN NHÓM
- Hình thức: theo bàn
- Thời gian: 5 phút
- Yêu cầu: Đọc đoạn trích và trả lời câu hỏi:
1. Tìm từ ngữ, chi tiết kể tả về hành động, lời nói, thái độ của thầy Đuy-sen với An- tư -nai? 
2. Nhận xét về hành động, lời nói, thái độ của thầy?
4. Em hiểu gì về thầy Đuy-sen? - Ngôn ngữ: 
+ “thầy sẽ chịu trách nhiệm về em”, “An-tư-nai, em đừng sợ”, “Em đừng buồn, An-tư-nai ạ”
+ “thầy bao giờ cũng tin em sẽ trở thành người thông thái”
+ “tất cả những gì tốt đẹp hãy còn ở phía trước”
+ Các em đừng để ý, cứ lo việc của các em đi.
+ Hỏi thím của An-tư-nai: Bà đến có việc gì?...toàn là nữ sinh, chưa em nào gả chồng được.
+ Giận giữ với tên mặt đỏ.
+ Dằn vặt bản thân khi nói lời xin lỗi An-tư-nai, dịu dàng nói lời động viên học trò.
- Hành động, cử chỉ:
 + Nhìn thẳng vào mắt, dặt tay lên vai, mỉm cười khi nói với An-tư-nai.
 + Mang hai cây phong về trồng để khơi gợi sự lạc quan cho An-tư-nai.
 + Chặn lối khi bà thím tiến lại gần An-tư-nai, đạp vào bụng tên mặt đỏ.
 + Khi bị đánh gãy tay, thầy ép cánh tay vào ngực, bước lùi lại.
 + Nhảy xuống ngựa, chạy vào lều và kéo phắt tấm chăn đắp trên người lão mặt đỏ.
 + Túm lấy cổ áo tên mặt đỏ lay mạnh, rồi kéo đầu hắn vào sát mặt mình.
 + Đứng cạnh, lặng lẽ vuốt tóc và đợi An-tư-nai nín khóc. => Thầy Đuy-sen là một thầy giáo luôn yêu thương, quan tâm, che chở cho học 
trò. Thầy là người khơi gợi niềm tin, ý chí, nghị lực vươn lên giúp học trò của 
mình có tương lai tươi sáng. 3.Thông điệp của văn bản
 + Ca ngợi, trân trọng, biết ơn người thầy 
 + Cần có niềm tin, ý chí và quyết tâm để vượt qua 
 hoàn cảnh, hướng tới những điều tốt đẹp trong 
 cuộc sống. III. Tổng kết 
1. Nghệ thuật
- Sử dụng ngôi kể thứ nhất.
- Sự kết hợp giữa miêu tả 
và biểu cảm với ngòi bút 
đậm chất hội họa, truyền sự 
 2. Nội dung
rung cảm đến người đọc.
 - Truyện kể về tình yêu thương 
 của thầy Duy-sen dành cho học 
 trò và lòng biết ơn của An-tư-
 nai về người thầy đầu tiên.
 - Trân trọng về những tình cảm 
 tốt đẹp mà mình được nhận Chi tiết hoặc hình ảnh nào trong văn bản đã 
để lại trong em những ấn tượng sâu đậm? 
Hãy viết đoạn văn (khoảng 8-10 dòng) ghi 
lại ấn tượng ấy. Văn bản “Người thầy đầu tiên” của tác giả Ai-ma-tốp đã để lại cho 
em nhiều ấn tượng. Chi tiết mà em ấn tượng nhất chính là khi thầy Đuy-
sen sẵn sàng đứng ra bảo vệ cho học trò của mình. Điều này không chỉ 
cho thấy tình cảm chân quý mà thầy dành cho các nữ sinh mà nó còn thể 
hiện sự tiến bộ trong nhận thức của thầy. Trước hoàn cảnh xã hội đất 
nước Cư-rơ-gư-xtan lúc bấy giờ, phụ nữ không được coi trọng và việc để 
phụ nữ đi học lại càng không. Thầy Đuy-sen đã dũng cảm chống lại 
những suy nghĩ lạc hậu đó để bảo vệ học trò của mình. Chính sự dũng 
cảm ấy đã cứu rỗi cả một cuộc đời của cô bé An-tư-nai, nhờ có sự giúp 
đỡ của thầy mà sau này An-tư-nai đã trở thành một người có ích cho xã 
hội, khẳng định được vị thế của người phụ nữ