Bài giảng Ngữ Văn 7 - Văn bản: Dọc đường xứ Nghệ

 (Vũ Thị Hương Lý-THCS Quang Hưng-An Lão-Hải Phòng-0977030231)
 DỌC 
ĐƯỜNG XỨ 
 SƠN TÙNGNGHỆ 1
 KHỞI ĐỘNG
 2
DỌC 3 HÌNH THÀNH 
ĐƯỜNG KIẾN THỨC
XỨ 4
 LUYỆN TẬP
NGHỆ
(Vũ Thị Hương Lý-THCS Quang 
Hưng-An Lão-Hải Phòng-
0977030231) VẬN DỤNG HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
 ?Giới thiệu hiểu biết 
 Thân của em về Bác Hồ
 thế, cuộc 
 đời
 Câu thơ, 
 câu hát 
 về Người
Công lao của 
 Người với 
 đất nước HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
 Nhiệm vụ : Tìm hiểu thông tin 
 về tác giả Sơn Tùng, tác phẩm 
 “Búp sen xanh”, văn bản “Dọc 
 đường xứ Nghệ” và hoàn thiện 
 nội dung thông tin. PHIẾU HỌC TẬP 1 Họ và tên học sinh: ..
1. Giới thiệu về nhà văn Sơn Tùng:
+ Thân thế, cuộc đời:
+ Sự nghiệp sáng tác, phong cách nhà văn:
+ Tác phẩm chính:
2. Nêu hiểu biết về tác phẩm “Búp sen xanh” của Sơn Tùng: 
- Hoàn cảnh ra đời:
- Thể loại:
- Chủ đề:
- Kết cấu tác phẩm và ý nghĩa tác phẩm:
3. Nêu cách đọc văn bản, những từ ngữ khó cần tìm hiểu khi đọc.
4. Tìm hiểu chung về văn bản “Dọc đường xứ Nghệ” trên cơ sở các ý:
- Xuất xứ văn bản:
- Nhân vật :
- Ngôi kể:
- Bố cục văn bản: I. Tìm hiểu chung 
 1. Tác giả I. Tìm hiểu chung 
 1. Tác giả Sơn Tùng
 Thân thế, 
 cuộc đời
 Bùi Sơn Tùng 1928-2021
 Sinh taị làng Hoa Lũy (nay là Kim 
 Lũy), Diêñ Châu, Nghê Ạ n I. Tìm hiểu chung 
 1. Tác giả
 Sự nghiệp 
 sáng tác
 Là nhà văn Viêṭ Nam với nhiều tać phẩm 
 về lãnh tụ Hồ Chi ́Minh và cać danh nhân 
 cać h maṇ g, danh nhân văn hóa. I. Tìm hiểu chung 
 2. Tác phẩm "Búp sen xanh"
Tiểu thuyết lịch sử về cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh.
 Tác phẩm dài khoảng 300 trang.
 Tác phẩm kể lại bao biến thiên của lịch sử, gia đình 
 nội ngoại hai bên, quá trình định hình nhân cách, ra đi 
 tìm đường cứu nước của bậc vĩ nhân. I. Tìm hiểu chung 
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
a. Đọc, tóm tắt, tìm hiểu từ ngữ
 Bảng kiểm đánh giá năng lực đọc văn bản 
 (Đánh dấu x vào ô trống cho phù hợp).
STT Tiêu chí Xuất hiện Không xuất hiện
 1 Đọc to, rõ ràng, trôi chảy, truyền cảm. □ □
 2 Ngữ điệu phù hợp. □ □
 3 Phân biệt rõ giọng của người kể, giọng □ □
 điệu các nhân vật.
 4 Đảm bảo được nội dung chính. □ □
 5 Phát âm khi đọc theo chuẩn chính tả. □ □ I. Tìm hiểu chung 
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
a. Đọc, tóm tắt, tìm hiểu từ ngữ
 Phương ngữ miền trung: ni, nớ, nhể, ni, dở dận 
 Từ ngữ Từ mượn (Hán Việt): thiên lí, Phó bảng 
 Thành ngữ: ruột để ngoài da I. Tìm hiểu chung 
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
b. Tìm hiểu chung văn bản
 + Kể về tuổi thơ của Bác Hồ.
 Xuất xứ + Đoạn trích kể chuyện người cha đi thăm bạn bè 
 cho hai con đi theo.
 Thể loại Tiểu thuyết.
 Câu chuyện cụ Phó bảng và các con khi dẫn các 
 Nội dung
 con đi thăm bạn bè lúc cụ vinh quy về quê. I. Tìm hiểu chung 
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
b. Tìm hiểu chung văn bản
 Ngôi kể Câu chuyêṇ đươc̣ kể theo ngôi kể thứ ba.
 Nhân vật Cụ Phó bảng và hai con (Côn, Khiêm).
 Phần 1 (Từ đầu... “không cam chịu nộp mình cho giặc”)
 Câu chuyện tình sử Mỵ Châu - Trọng Thủy, đền thờ Thục Phán.
 Phần 2 (Tiếp... “có chức trọng quyền cao đó con ạ”)
 Bố cục
 Câu chuyện về vùng Ba Hòn và đền Quả Son.
 Phần 3 (Còn lại): Câu chuyện về đền thờ Nguyễn Du. III. Đọc - hiểu văn bản
1. Bối cảnh câu chuyện “Dọc đường Xứ Nghệ” 
 Bối cảnh xã hội Thế kỉ 19 dưới thời thực dân phong kiến.
 Dọc đường về quê đi thăm bạn bè, cha con cụ 
 Phó bảng qua các địa danh cùng nhau trò 
 Bối cảnh riêng
 chuyện về các câu chuyện lịch sử, nhân vật lịch 
 sử liên quan; từ đó dạy con cách làm người. III. Đọc - hiểu văn bản
2. Tìm hiểu các nhân vật xoay quanh các câu 
chuyện về địa danh và nhân vật lịch sử. HOẠT ĐỘNG NHÓM
 Thống nhất nội dung phiếu về câu 
Nhóm 1
 chuyện tình Mị Châu –Trọng Thủy
Nhóm 2 Câu chuyện về vùng Ba Hòn
Nhóm 3 Câu chuyện về đền Quả Son
Nhóm 4 Câu chuyện về đền thờ Nguyễn Du PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
Nhiệm vụ: Đọc văn bản “Dọc đường xứ Nghệ” và trả lời các câu hỏi
 (1) Tìm chi tiết miêu tả, giới thiệu các địa danh liên quan đến câu 
 chuyện “Dọc đường xứ Nghệ” của cha con cụ Phó bảng.
 (2) Chi tiết về lời nói thái độ, suy nghĩ của cụ Phó bảng liên quan 
 đến các câu chuyện. Cụ Phó bảng đã dạy các con tu dưỡng làm người 
 bằng cách nào? Em có nhận xét gì về tình cảm nhân vật cụ Phó bảng?
 (3) Chi tiết về thái độ, lời nói, suy nghĩ của cậu bé Côn. Qua câu hỏi 
 và sự lí giải về sự kiện lịch sử, em thấy Côn là cậu bé có tâm hồn suy 
 nghĩ như thế nào? Em có nhận xét gì về tình cách của nhân vật này? III. Đọc - hiểu văn bản
2. Tìm hiểu các nhân vật xoay quanh các câu 
chuyện về địa danh và nhân vật lịch sử.
 Giàu lòng 
Am hiểu lịch sử, 
 yêu nước
 văn hóa
 Nhân vật cụ Phó bảng
 Điềm tĩnh, nhẹ nhàng, dẫn dắt các con vào các câu 
 chuyện lịch sử để từ đó rút ra bài học làm người. III. Đọc - hiểu văn bản
2. Tìm hiểu các nhân vật xoay quanh các câu 
 chuyện về địa danh và nhân vật lịch sử
 Ham hiểu biết Tinh tế, sâu sắc
 Cậu bé Côn
 Có nét hồn nhiên ngây thơ nhưng nhận 
 thức sắc bén, sâu sắc.